Bilinen koroner arter hastalığı olmayıp göğüs ağrısı ile kardiyoloji polikliniklerine başvuran hipertansiyon hastalarının çekilen koroner bilgisayarlı tomografi anjiolarında aort kapak arkus aorta ve mitral kapak kalsifikasyonunun koroner plak tipi yükü ve uzun dönem takibinde kardiyovaskuler olay gelişme sıklığı ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMED MERT GÖKSU
Danışman: Hamdi PÜŞÜROĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, bilinen koroner arter hastalığı bulunmayan ve göğüs ağrısı nedeniyle kardiyoloji polikliniğine başvuran hipertansif hastalarda, koroner bilgisayarlı tomografi anjiyografi (KBTA) ile değerlendirilen aort kapak, asendan aorta ve mitral kapak kalsifikasyonlarının koroner aterosklerotik plak yükü ve uzun dönem majör advers kardiyovasküler olay (MACE) gelişimi ile ilişkisini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya toplam 405 hasta dahil edilmiştir. Tüm hastalara KBTA uygulanmış ve koroner arterler ile birlikte aort kapak, asendan aorta ve mitral kapak kalsifikasyonları Agatston skorlaması kullanılarak kantitatif olarak değerlendirilmiştir. Hastalar ortalama 6,37 ± 2,69 yıl boyunca izlenmiştir. Primer sonlanım noktası; ölüm, miyokard enfarktüsü, inme, koroner revaskülarizasyon ve hastaneye yatış gerektiren unstabil anjina olarak tanımlanan MACE olarak belirlenmiştir. İstatistiksel analizlerde univariabl ve multivariabl Cox regresyon modelleri, restricted cubic spline analizleri, Kaplan– Meier sağkalım analizi, landmark analizleri, time-dependent ROC eğrileri ve internal validasyon yöntemleri kullanılmıştır. Bulgular: Takip süresi boyunca hastaların %18'inde (n=73) MACE gelişmiştir. MACE gelişen grupta asendan aorta kalsifikasyonu prevalansı anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (%49,3'e karşı %16,0; p<0,001). Univariabl analizde asendan aorta kalsifikasyonunun varlığı MACE riskini anlamlı düzeyde artırmıştır (HR 3,33; %95 GA 2,10–5,27; p<0,001). Multivariabl Cox regresyon analizinde; yaş, geçirilmiş inme öyküsü, diabetes mellitus, koroner darlık oranı, tutulan damar sayısı, plak sayısı, miks plak varlığı, glukoz düzeyi, HbA1c, koroner Agatston skoru.için düzeltme yapıldıktan sonra log-transforme asendan aorta Agatston skorunun bağımsız prognostik belirteç olduğu gösterilmiştir (HR 1,12; %95 GA 1,02–1,23; p=0,013). Aort kapak kalsifikasyonu univariabl analizde MACE ile anlamlı ilişki gösterirken (HR 3,14; GA 1,65-6; p<0,001), multivariabl modellerde bağımsız prognostik değerini kaybetmiştir. Mitral kapak kalsifikasyonu ise ne koroner plak yükü ne de MACE gelişimi ile anlamlı bir ilişki göstermemiştir (p=0,966). Koroner Agatston skoru MACE öngörüsünde en yüksek diskriminatif performansı göstermiştir (time-dependent AUC: 0,768–0,818). Asendan aorta Agatston skorunun modele eklenmesi, model performansını anlamlı düzeyde artırmıştır (C-index: 0,859'dan 0,868'e; p=0,013). Restricted cubic spline analizi, asendan aorta kalsifikasyon yükü ile MACE arasında lineer bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Sonuç: Bu çalışma, bilinen koroner arter hastalığı olmayan hipertansif hastalarda asendan aorta kalsifikasyonunun, özellikle Agatston skoru ile kantitatif olarak değerlendirildiğinde, koroner aterosklerotik yükü yansıttığını ve uzun dönem MACE gelişimi için bağımsız bir prognostik belirteç olduğunu göstermiştir. Asendan aorta Agatston skorunun mevcut klinik ve koroner risk göstergelerine ek prognostik katkı sağladığı belirlenmiştir. Bu nedenle, KBTA sırasında ekstrakoroner kalsifikasyonların değerlendirilmesi kardiyovasküler risk sınıflamasını iyileştirebilir. Anahtar Kelimeler: Asendan aorta kalsifikasyonu, aort kapak kalsifikasyonu, koroner BT anjiyografi, Agatston skoru, hipertansiyon, majör advers kardiyovasküler olaylar, prognostik belirteç.