50 yaş üstü diz ağrısı olan bireylerin risk faktörlerinin ve tedavi uyumlarının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YELDA ÇETİN MERT
Danışman: Güzin ZEREN ÖZTÜRK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Diz ağrısı özellikler ileri yaş bireylerde oldukça sık görülen ve yaşamsal faaliyetleri olumsuz etkileyerek hayat kalitesini düşürebilen bir kas-iskelet sistemi problemidir. Diz ağrısına neden olabilecek risk faktörlerinin belirlenmesi diz ağrısının önlenmesi ve etkin tedavisi açısından önemlidir. Bu çalışmanın amacı 50 yaş üstü bireylerde diz ağrısına ya da ağrının daha fazla hissedilmesine sebep olabilecek risk faktörlerinin ve 1. basamakta diz ağrısı ile başvuran hastalarının verilen tedaviye uyumlarının belirlenmesidir. Gereç ve Yöntem: İstanbul PTT evleri aile sağlığı merkezine başvuran 50 yaş üstü hastalara diz ağrısı ve sebep olabilecek risk faktörleri ile ilgili sorular içeren anket formu sorularak kaydedildi. Hastaların yaş, cinsiyet, beden kitle indeksi (BKİ), meslek, geçirilmiş travma öyküsü, depresyon ve ek hastalık varlığı gibi verileri diz ağrısı olan ve olmayan hastalarda karşılaştırılarak diz ağrısına neden olabilecek risk faktörleri araştırıldı. Diz ağrısı nedeniyle farmakolojik tedavi ve egzersiz tedavisi verilen hastaların tedaviye uyumları ve tedavi sonrasına etkileri değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya 257 kadın 143 erkek toplam 400 hasta katıldı. Hastaların ortalama yaşı 59.9 (50-89)'du. 200 hastada diz ağrısı mevcutken 200 hastada diz ağrısı mevcut değildi. İleri yaş, kadın cinsiyet, yüksek BMI, meslek (diz eklemine yüklenmeye sebep olan çalışma şartları), sigara kullanımı, günlük çıkılan kat sayısının fazla olması, geçirilmiş diz travması ya da yaralanması olması, depresyon ve hipertansiyon varlığının diz ağrısı için bağımsız risk faktörleri olduğu belirlendi. Hastaların tedavi uyumları ile ağrı iyileşmesi arasında anlamlı fark saptanmazken düzenli egzersiz yapan hastalarda iyileşmenin daha iyi olduğu görüldü. Sonuç: Yaş, kadın cinsiyet, obezite, ağır meslek, sigara, geçirilmiş travma, depresyon ve hipertansiyon diz ağrısı için bağımsız risk faktörleridir. Diz ağrısının önlenmesi ve tedavisinde düzeltilebilir risk faktörlerinin göz önüne alınması önemlidir. Düzenli egzersiz ile kas kuvvetinin artırılması diz ağrısının iyileştirilmesine katkı sağlar.