Perkütan patent duktus arteriyozus kapatılması planlanan hastalarda yapay zeka programlarından yararlanarak, uygun teknik ve cihaz seçimi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZİYA UTKU YILMAZ

Danışman: Erkut ÖZTÜRK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Yapay Zekâ (YZ) temelli karar destek sistemleri tıbbın her alanında giderek yaygınlaşmaktadır. Bu çalışma çocuk kardiyolojisi alanında patent duktus arteriyozus (PDA) kapatılması planlanan hastalarda YZ tabanlı tahmin edici modellerin kullanılabilirliğini araştırmak ve bu sayede kullanılacak cihaz seçimi sürecine katkıda bulunmak amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Çalışma, retrospektif olarak planlandı. Çalışmaya 2019- 2025 tarihleri arasında İstanbul Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Çocuk Kardiyoloji Kliniği'nde PDA kapatılması işlemi uygulanan 121 olgu dahil edildi. Bu olguların demografik bilgileri, klinik verileri, işlem detayları, sonuç çıktıları kullanılacak kapatılma cihazının seçimi için öznitelikler olarak belirlenerek YZ modellerinin elde edilmesinde kullanıldı. Çalışmada Rastgele Orman (RO), Yapay Sinir Ağı, K-en yakın komşu, Lojistik Regresyon, Karar Ağacı sınıflandırıcı algoritmalar eğitilerek YZ modelleri oluşturuldu. Yapay zekâ modellerinin sınıflandırma performansları AUC skoru ile değerlendirildi. En başarılı olan YZ modeli için önemli öznitelikler AUC'de düşüş yöntemi uygulanarak saptanıp sıralandı. Bulgular: Tahmin edici modelleme basamağında cihazları sınıflandırma amaçlı, sonucu yukarıda adı geçen 5 YZ modeli oluşturulmuş ve performansları karşılaştırılmıştır. En yüksek performansa RO modelinin sahip olduğu sonuca varılmıştır (AUC: 0.84). Bu model için en önemli değişkenlerin listesi ve sıralaması da saptanmıştır. Bu kapsamda en önemli iki öznitelik sırasıyla ''Cihazın yerleştirildiği yol'' ve ''İlk denen yol'' değişkenleri olarak bulunmuştur. Sonuç: Bu çalışma perkütan PDA kapatılması planlanan hastalarda uygun teknik ve cihaz seçimine yönelik yapay zekâ modellerinin kullanılabilirliğine odaklanmış ve bu amaç doğrultusunda en uygun modelin RO olduğunu ortaya koymuştur. Bunun yanı sıra bu doğrultuda önemli öznitelikleri de listelemiştir. Bu bulgular YZ tekniklerinden yararlanma yönünde önemli bir adım oluşturmaktadır. Daha kapsamlı ve karmaşık YZ modellerinin oluşturulması için bu alanda daha çok araştırmaya gerek duyulduğu sonuca varılmıştır. Anahtar Kelimeler: PDA, cihaz seçimi, Yapay zekâ, Tahmin edici modeller