Temiz aralıklı kataterizasyon uygulayan hastaların işlem sırasında karşılaştıkları fiziksel komplikasyonlar ile tedaviye uyum düzeylerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ESASLARI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DAMLA ERDOĞAN

Danışman: Tülay BAŞAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma da temiz aralıklı kateterizasyon (TAK) uygulayan hastaların yaşadıkları komplikasyonların işleme uyumlarına etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı tipte olan araştırma, Ankara Bilkent Şehir Hastanesi, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi'nde yatarak tedavi gören 74 hasta ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın yürütülebilmesi için etik kurul onayı ve kurum izni alınmıştır. Araştırma verileri, Hasta Tanıtıcı Özellikler Formu, Aralıklı Kateterizasyon Uyum Ölçeği (AKUÖ) ve Aralıklı Kateterizasyon Zorluk Anketi (AKZA) ile yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Veri analizi için Statistical Package for the Social Sciences Version 26 programı kullanılmıştır. Araştırmanın kategorik değişkenleri sayı ve yüzde olarak hesaplanmıştır. Sayısal değişkenlerde normal dağılım çarpıklık ve basıklık değerleri ile değerlendirilmiştir. Normal dağılım gösteren ikili grup değişkenlerinin karşılaştırılmasında; Independent Sample t testi, ikiden fazla grup değişkenlerinin karşılaştırılmasında One Way Anova Testi; korelasyon analizi için Pearson testi kullanılmıştır. İstatistiksel kararlarda p ˂0,05 anlamlılık düzeyi kabul edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların AKUÖ puanı 2,71±1,50, AKZA-sıklık ortalama puanı 6,41±5,13 ve AKZA-yoğunluk puanı 5,66±4,97 olarak bulunmuştur. TAK işlemine uyum, hastaların %44,6'sında orta düzeyde ve %44,6'sında düşük düzeyde bulunmuştur Kanama, üretral darlık ve inkontinans yaşayan ve yaşamayan hastaların AKUÖ puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır (p˃0.05). Enfeksiyon ve yalancı yol komplikasyonları yaşayan hastaların yaşamayan hastalara göre AKUÖ puanları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p˂0.05). AKUÖ ile AKZA-sıklık arasında istatistiksel olarak anlamlı düşük düzeyde negatif bir ilişki tespit edilmiştir (r<0,234, p<0,05). Sonuç: Bu çalışmada, hastaların yaklaşık yarısının TAK'a düşük düzeyde uyum sağladığı belirlenmiştir. Kanama, üreral darlık, inkontinans komplikasyonlarının hasta uyumunu etilemediği ancak, enfeksiyon ve yalancı yol komplikasyonlarında hastaların TAK işlemine uyumunun azaldığı bulunmuştur. Ayrıca hastaların komplikasyon yaşama durumu azaldıkça, TAK işlemine uyumu artmaktadır.