Yüksek tibial osteomide lateral korteks kırığının klinik ve radyolojik sonuçlara etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERCAN BAHADIR

Danışman: Mehmet Özbey BÜYÜKKUŞCU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Yüksek tibial osteotomi varus dizilimi olan medial kompartman artrozu tedavisinde kabul gören bir tedavi yöntemdir. Sonuçları her ne kadar yüz güldürücü olsa da birtakım komplikasyonlarla karşılaşılabilmektedir. Bunlardan bazıları ameliyat sırasında görülen lateral korteks kırığı, fazla koreksiyon, ameliyat sonrası koreksiyon kaybı, gecikmiş kaynama ve kaynamamadır. Bu çalışmanın amacı medial kompartman artrozu tedavisinde uygulanan medial açık kama yüksek tibial osteotomi (MAKYTO) cerrahisinde intraoperatif lateral kortekste kırık gelişiminin klinik ve radyolojik sonuçlar üzerine etkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntemler: T.C. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Baltalimanı Kemik Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği'nde 2013 ve 2023 tarihleri arasında medial kompartman artrozu nedeniyle medial açık kama yüksek tibial osteotomi yapılan hastalar retrospektif olarak olarak tarandı. En az 12 ay takibi bulunan, daha önce aynı ekstremiteden başka bir cerrahi geçirmemiş ve biplanar MAKYTO uygulanmış 205 hasta (215 diz) çalışmaya dahil edildi. Hastaların klinik değerlendirilmesi ameliyat öncesi ve sonrası KSS (Knee Society Score) diz ve KSS fonsiyon skoru ile yapıldı. Hastaların diz eklemi artroz derecesi Kellgren Lawrence sınıflamasına göre belirlendi. Hastaların ameliyat sonrası kaynama süreleri, kaynama gecikmesi, kaynamama, düzeltme kaybı ve revizyon cerrahi geçirmeleri değerlendirilmeye alındı. Hastaların preoperatif ve postoperatif dizin mekanik açıları hesaplandı. Kullanılan farklı plaklar sebebiyle hastalar öncelikle 2 gruba ayrıldı (Kilitli plak grubu ve Puddu plak grubu). Ardından gruplar kendi içinde lateral korteks kırığı olan ve olmayan hastalar olarak 2 gruba ayrıldı. Klinik ve radyolojik sonuçlar karşılaştırıldı. Bulgular: 215 dizin 73'ünde puddu plak, 142'sinde kilitli kompresyon plağı kullanıldığı saptandı. Medial açık kama yüksek tibial osteotomi yapılan 215 dizin 41 tanesinde (%19.06) ameliyat sırasında veya serviste ameliyat sonrası çekilen direkt grafide lateral korteks kırığı saptandı. Lateral korteks kırığı kilitli plak grubunda 142 hastanın 23'ünde (%16.19), Puddu plak grubunda 73 hastanın 18'inde (%24.65) görüldü (P= 0.135). Puddu plak grubunda ortalama 7.14 (3.92, -2-19) derece, Kilitli plak grubunda ortalama 8.99 (3.56, 1-19) derece düzeltme yapıldı ve arada anlamlı fark yoktu. Her iki tespit grubunda da hastaların KSS diz ve fonksiyon skorları ameliyat öncesine göre istatiksel olarak anlamlı artış göstermiştir. İntraoperatif lateral kortteks kırık gelişiminin ameliyat öncesine göre diz skoru ve fonksiyon skorundaki artış üzerine olumsuz etkisinin olmadığı görülmüştür. Kilitli plak grubunda intraoperatif lateral korteks kırığı olan ve olmayan hastalar karşılaştırıldığında koreksiyon kaybı (P=0.3), kaynamama (P>0.9), revizyon cerrahisi geçirme oranı (P=0.12) açısından fark olmadığı görülürken; gecikmiş kaynamanın lateral korteks kırığı olan hastalarda anlamlı seviyede daha fazla olduğu görüldü (P 0.9) ve revizyon cerrahisi geçirme oranı (P=0.12) açısından fark olmadığı görülürken; koreksiyon kaybı (P<0.001), gecikmiş kaynama (P<0.001) ve kaynama süresinin (P<0.001) lateral korteks kırığı olan hastalarda anlamlı seviyede daha fazla olduğu görüldü (P<0.001). Sonuç: MAKYTO cerrahisi esnasında gelişen lateral korteks kırığı varlığı klinik sonuç üzerine olumsuz etki yaratmadığı ancak daha fazla gecikmiş kaynamaya neden olduğu saptanmıştır. Ayrıca tespitte Puddu plak kullanımının daha fazla düzeltme kaybına neden olduğu görülmüştür.