Künt toraks travması ile acil servise başvuran hastalarda, acil servisten güvenli taburculuğa ve mortaliteye etki eden faktörlerin incelenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞEGÜL ŞAHİN

Danışman: İsmail TAYFUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Toraks travmaları, solunum ve dolaşım komplikasyonlarına yol açabilen, acil servislerde sık karşılaşılan klinik durumlardandır. Ancak bu hasta grubunda taburculuk kararlarının güvenliğine odaklanan çalışmalar sınırlıdır. Bu çalışma, acil servise künt toraks travması nedeniyle başvuran hastalarda komplikasyon gelişimi, on gün içinde yeniden başvuru ve mortalite ile ilişkili faktörleri belirlemeyi; elde edilen bulgular doğrultusunda güvenli taburculuk kararını destekleyebilecek klinik öngörü değişkenlerini tanımlamayı amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: 01.01.2022–01.01.2024 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) Sancaktepe Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servisi'ne başvuran izole künt toraks travmalı 1859 hasta retrospektif olarak incelendi. Demografik, klinik, laboratuvar ve toraks bilgisayarlı tomografi (BT) bulguları kaydedildi. Birincil sonlanım noktaları komplikasyon gelişimi ve 10 gün içinde aynı nedenle yeniden başvuru; ikincil sonlanım noktası mortalite olarak belirlendi. İstatistiksel analizlerde univaryant ve çok değişkenli lojistik regresyon yöntemleri kullanıldı. Modelin performansı ROC eğrisi ve Brier skoru ile değerlendirildi. Bulgular: Hastaların yaş dağılımı 18 ile 95 yıl arasında değişmekte olup %66,5'i erkekti. Komplikasyon oranı %3,34 (n=62), 10 gün içinde aynı nedenle yeniden başvuru oranı %9,7 (n=168) ve mortalite oranı %0,38 (n=7) olarak saptandı. Komplikasyon gelişimi ileri yaş, düşük satürasyon, kot fraktürü, deplase fraktür, yüksek kırılganlık, laktat ve troponin düzeyi ile ilişkili bulundu. Çok değişkenli analizde ise kot fraktürü varlığı, düşük satürasyon ve travmadan sonraki ilk 24 saatte başvuru bağımsız belirleyici faktörlerdi. On gün içinde yeniden başvuru; kot fraktürü, mevcut patolojinin acil hekimi tarafından tanımlanması ve erken başvuru zamanı ile ilişkili bulundu. Sonuç: İzole künt toraks travmalı hastalarda komplikasyon ve erken tekrar başvuru riski; yaş, kırılganlık, oksijen satürasyonu, toraks BT bulguları ve patolojinin tanınma durumu ile yakından ilişkilidir. Bu veriler, acil serviste güvenli taburculuk kararının nesnel ölçütlerle desteklenmesine ve yüksek riskli hastaların erken tanınmasına katkı sağlayabilir. Anahtar Kelimeler: acil servis, hasta taburculuğu, toraks yaralanmaları