SGLT-2 inhibitörü kullanan ve kullanmayan diyabetik nefropatili hastalarda idrar ctgf düzeyinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUAMMER SARIKAYA
Danışman: Mehmet TANRISEV
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Diyabetik nefropati (DN), diyabetin en sık görülen mikrovasküler komplikasyonudur. Kronik böbrek hastalığı (KBH) ve son dönem böbrek yetmezliğinin (SDBY) en sık sebebidir. Bu yüzden DN'nin erken tanısı ve tedavisi önemlidir. Mikroalbüminüri tanıda sık kullanılan testlerdendir. Mikroalbüminüri kötü renal sonlanımla ilişkilidir ve kardiyovasküler risk faktörüdür. Bağ dokusu büyüme faktörü (CTGF), birçok molekülle etkileşerek fibrozis aracılı organ hasarı yapmaktadır. DN dahil birçok hastalıkta miktarı artmaktadır. İdrar CTGF düzeyinin, DN'nin erken tanınması ve fibrozisin takibinde kullanılabileceği düşünülmüştür. Sodyum-glukoz ko-transporter 2 (SGLT-2) inhibitörlerinin, DN'de mikroalbüminüriyi azalttığı, renoproteksiyon sağladığı bilinmektedir. SGLT-2 inhibitörlerinin antifibrotik etkilerinin bu duruma katkısı olduğu düşünülmektedir. Literatürde DN'li hastalarda mikroalbüminüri miktarı ile idrar CTGF düzeylerinin korele olduğunu ve SGLT-2 inhibitörlerinin CTGF gibi fibrozis belirteçlerini azalttığını gösteren çalışmalar mevcuttur. Çalışmamızda SGLT-2 inhibitörü kullanan ve kullanmayan DN'li hasta gruplarında idrar CTGF ve mikroalbüminüri düzeylerinin karşılaştırılması planlanmıştır. SGLT-2 inhibitörü kullananlarda CTGF ve mikroalbüminüri miktarının daha düşük çıkması ve CTGF düzeyinin DN takibinde biyobelirteç olabileceğinin değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntemler: Araştırmaya hastanemizde takipli 40 SGLT-2 inhibitörü kullanan ve 40 SGLT-2 inhibitörü kullanmayan hasta alındı. Dahil edilme ve dışlama kriterlerine dikkat edilerek hastaların biyokimya ve 24 saatlik idrarda mikroalbüminüri düzeyleri kaydedildi. CTGF düzeyi, 'Enzyme-Linked ImmunoSorbent Assay' (ELISA) kiti ile idrar örneklerinde saptandı. Bulgular: İdrar CTGF düzeyi SGLT-2 inhibitörü kullananlarda, kullanmayan gruba göre daha düşük bulunmuş ancak istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p=0,776). SGLT-2 inhibitörü kullananlarda, kullanmayanlara göre serum kreatinin ve idrar mikroalbümin / kreatinin düzeyi anlamlı olarak düşük bulunmuştur (p=0,007 ve p=0,005). İki grupta da idrar mikroalbümin / kreatinin ile CTGF ölçümleri arasında orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0,0001 ve p=0,006). SGLT-2 inhibitörü kullanmayanlarda serum kreatinin ile idrar CTGF arasında zayıf-orta düzeyde anlamlı ilişki saptanmıştır (p=0,015). Sonuç: Fibrozis göstergesi olan CTGF düzeyinin, SGLT-2 inhibitörü kullanan grupta kullanmayan gruba göre daha düşük çıkması, SGLT-2 inhibitörlerinin antifibrotik etkiyle renoproteksiyona katkıda bulunabileceğini düşündürmektedir. Ayrıca serum kreatinin ve idrar mikroalbümin / kreatinin düzeyinin SGLT-2 inhibitörü kullananlarda daha düşük çıkması ve kullanmayanlarda kreatinin ile CTGF arasındaki ilişki renoproteksiyonun göstergelerindendir. DN'li daha fazla hastaya ulaşılarak yapılabilecek kapsamlı çalışmalarla, SGLT-2 inhibitörü kullanımıyla CTGF düzeylerindeki azalmanın istatistiksel olarak da ilişkilendirilebileceğini ve idrar CTGF ölçümünün DN erken tanısında biyobelirteç olarak kullanılabileceğini düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: Bağ Dokusu Büyüme Faktörü, Diyabetik Nefropati, Mikroalbüminüri, SGLT-2 inhibitörü