Akut pankreatit hastalarında prognostik nutrisyonel indeks, nutrisyonel durum kontrol skoru ve CRP'nin hastalık seyriyle ilişkisinin analizi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KANUNİ SULTAN SÜLEYMAN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELTEM GENÇ
Danışman: Ömür TABAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve amaç: Akut pankreatit, pankreatik asiner hücrelerde depolanan litik enzimlerin, çeşitli faktörler tarafından tetiklenerek aktivasyonu nedeniyle pankreas dokusunun inflamasyonu ve yıkımıyla karakterize, inflamatuar bir hastalıktır. Olguların %80'i kendisini sınırlayan ılımlı seyir gösterirken, nadir kısmı lokal ve sistemik komplikasyonlar oluşturabilen ve tedaviyle gerileyen tiptedir. Kalan %20 olgu ise organ yetmezlikleri, morbidite ve mortaliteye kadar giden, şiddetli şekilde olabilmektedir. Literatürde nutrisyonel belirteç olan prognostik nurtrisyonel indeks (PNI) ve nutrisyonel durum kontrol skoru (CONUT), birçok çalışmada hastalık seyrinin araştırmasında kullanılmıştır. Bu çalışmadaki amacımız, akut pankreatit nedeni ile takip ettiğimiz hastaların, başvuru anındaki değerlerine göre hesaplanan PNI ve CONUT skorları ile hastalığın seyri arasındaki ilişkiyi analiz etmek, hastalığın seyrini klinik takip sırasında öngörebilmektedir. Gereç ve yöntem: Çalışmamızda İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Kliniği' nde 2016-2021 yılları arasında yatan, akut pankreatit tanılı 261 hasta dahil edildi. Retrospektif olarak yaptığımız çalışmada; hastaların yaşı, cinsiyeti, yatış süresi, komorbiditesi, hemogram, biyokimya değerleri, lokal komplikasyonları (ödem, pseudokist, abse, nekroz) ve sistemik komplikasyonları değerlendirildi. Başvuru anındaki tetkiklerine göre, PNI ve CONUT skoru hesaplanan hastaların, bu skorlar ve CRP ile komplikasyon gelişimi arasındaki ilişki araştırıldı. Bulgular: Çalışmamız, yaşları 18 ile 96 arasında olan, 139'u (%53.3) kadın ve 122'si (%46.7) erkek olmak üzere toplam 261 olgu ile yapılmıştır. Çalışmada hastalar, 129'u (%49.4) komplikasyon gelişimi görülmeyen ve 132'si (%50.6) komplikasyon gelişimi görülen olmak üzere 2 grup altında incelendi. Komplikasyon gelişimi görülenlerin ve görülmeyenlerin PNI skorları arasında anlamlı farklılık bulunmadı (p>0.05). Komplikasyon gelişimi görülenlerin CONUT skoru, komplikasyon gelişimi görülmeyenlerden istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptandı (p:0.012; p 0.05). Nekroz görülenlerin PNI skoru, nekroz görülmeyenlerden istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük (p:0.036; p<0.05); CONUT skoru anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p:0.006; p<0.05). Prognostik nutrisyonel indeks (PNI) skoru ile CONUT skoru arasında ters yönlü, %58.4 düzeyinde ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı (p<0.001). Komplikasyon gelişiminde CONUT düzeyi testi için tespit edilen cut-off noktası ≥1.5 olarak hesaplandı. Bu değerin duyarlılığı %67.4, özgüllüğü %47.3 olarak bulundu. Sonuç: Nutrisyonel durum kontrol skoru (CONUT) hastalarda genel komplikasyon gelişimi açısından anlamlı bulunmuştur. Prognostik nutrisyonel indeks (PNI) ve CONUT skoru hastalarda nekroz gelişimi açısından anlamlı bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Prognostik nutrisyonel indeks, Nutrisyonel durum kontrol skoru, Akut pankreatit