Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Hürriyet Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı 65 yaş ve üzeri bireylerde düşme riski ve etkileyen tıbbi ve çevresel faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL OKMEYDANI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, AİLE HEKİMLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DİDEM ÜNAL
Danışman: Seçil ARICA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: S.B.Ü. Okmeydanı Eğitim Araştırma Hastanesi Hürriyet Eğitim Aile Sağlığı merkezine kayıtlı 65 yaş üzeri bireylerde düşme riski ve etkileyen tıbbi ve çevresel faktörleri araştırmak ve düşme riski taşıyan veya daha önce düşme olayıyla karşılaşmış kişilerde tıbbi ve fonksiyonel değerlendirmelerde bulunmak ve problem görülen bireyleri ileri değerlendirme için yönlendirmek amaçlandı. YÖNTEM: ASM'ye kayıtlı 65 yaş üzeri bireylerde veriler anket yöntemi ve sonradan şıklandırılmak üzere sorulan açık uçlu sorular kullanılarak katılımcılarla yüz yüze görüşme şeklinde alındı. Çalışmada; bireylerin sosyodemografik özellikleri, düşmeye ilişkin bilgi düzeyleri, risk faktörleri sorgulandı. Risk faktörleri hem çalışmacının hazırladığı formdaki sorulara ek olarak Hendrich II düşme riski ölçeği kullanılarak ölçüldü. Ayrıca bu hastaların tıbbi geçmişleri incelenerek, son altı ay içerisinde yer alan kan tetkikleri varsa çalışmada kullanıldı. Böylece 65 yaş üstü bireylerin düşme risk faktörleri tespit edilmeye çalışıldı. BULGULAR: Çalışmamıza 117 (%52,9) kadın, 104 (%47,1) erkek olmak üzere toplam 221 birey katılmıştır. Hastaların yaş ortalaması 72,5 olarak bulunmuştur. Çalışmamızda yaş, BKI, sigara kullanımı, fiziksel aktivitenin azlığı veya yokluğu, beslenme bozukluğu varlığı, kronik hastalık sayısının artması, düşük kalsiyum, yüksek üre ve yüksek TSH değerleri, düşmeye yönelik önlem almak; özellikle merdiven korkuluğu bulundurmak, ayakkabı taban seçimi, baston kullanımı bulunan hastaların istatistiksel olarak anlamlı artmış düşme riskleri tespit edilmiştir. Hastaların %39,8'inde polifarmasi öyküsü mevcuttu. Polifarmasi öyküsü olan hastalarda %40,9 oranında son altı ayda düşme öyküsü mevcuttu. Hastaların %29'inin son 6 ayda 1 ile 4 kez arasında düştüğü, bunların %56'inin baş dönmesi sebebiyle gerçekleştiği görülmüştür. Hendrich II Düşme Risk Modeli ile son 6 ayda düşme olayı, erkek cinsiyet, eğitim düzeyi artışı, düşmeye yönelik önlem varlığı, yardımcı araç kullanımı, beslenme bozukluğu durumu, polifarmasi ve denge bozukluğu varlığı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. SONUÇLAR: 65 yaş üzeri bireylerde düşme öyküsü olsun ya da olmasın rutin sağlık muayenelerinde düşme risk faktörleri açısından değerlendirilmeli ve problem tespit edilen bireyler ileri tetkik ve değerlendirme için yönlendirilmelidir. ANAHTAR KELİMELER: düşme, yaşlı hasta, risk faktörleri