ANA testi yapılan hastalarda anti-DFS 70 antikorlarının prevalansı ve otoimmün antikor profilinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, TIBBİ MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEVİNÇ KARABULUT

Danışman: Tuğrul HOŞBUL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ANA Testi Yapılan Hastalarda Anti-DFS 70 Antikorlarının Prevalansı ve Otoimmün Antikor Profilinin Araştırılması Amaç: Bu çalışmada anti nükleer antikor (ANA) ilişkili romatolojik hastalıkların (ANA-associated rheumatic diseases, AARD) tanısını dışlamada kullanılan anti- DFS70 antikorlarının görülme sıklığını, ANA patern uyumunu, eşlik eden diğer otoantikorları ve anti-DFS70 pozitif hastaların özelliklerini incelemek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma 2782 farklı hastanın 2022 ve 2023 yıllarına ait HEp-20- 10/Karaciğer hücre slaytları ile çalışılan ANA İİF (1:100 dilüsyon) mikroskopisi ve karşılaştırmalı subserolojik immünoblot test sonuçlarının analizini ve ayrıca hastalara ait demografik/klinik özelliklerin retrospektif incelemesini içermektedir. Bulgular: Çalışma grubu yaş ortalaması 51,724±16,078 (yaş aralığı 18-97) olan 2173 (%78,1) kadın ve 609 (%21,9) erkekten oluşmaktadır. Tümü ANA İİF pozitif olan 2782 hastanın 540'ında (%19,4) anti-DFS70 otoantikorları (immünoblot) pozitifti. Anti-DFS70 pozitif hastaların yaş ortalaması (47,989±16,76), anti-DFS70 negatif hastalara (52,624±15,77) göre anlamlı derecede daha düşüktü (p<0,001). En sık test istemi yapılan birimler romatoloji (%58,3) ve iç hastalıkları (%25,5) poliklinik/klinikleri iken, test istemlerinin dağılımı anti-DFS70 pozitif ve negatif hastalar için benzerdi. Anti-DFS70 pozitif hastaların 397'sinde izole pozitiflik varken, 143 hastada eşlik eden diğer spesifik antikorlar vardı. Anti-DFS70 pozitif hastalarda en sık saptanan antikorlar sırasıyla AMA-M2, Ro-52 ve SSA iken, anti- Scl-70 saptanma oranı pozitif hastalarda negatif hastalara göre daha yüksekti. Tüm hastalarda en sık görülen ANA paternleri; benekli (%68,4), sitoplazmik granüler (%41,3) ve homojen (%22,6) paternlerdi. En sık görülen dördüncü (%16,8) patern olan DFS70 benzeri paternin anti-DFS70 izole pozitif, miks pozitif ve negatif hastalarda raporlanma oranları sırasıyla %92,9, %62,2 ve %0,4 olarak bulundu. Sonuç: İİF testi ile patern değerlendirmedeki güçlükler göz önüne alındığında daha yüksek duyarlılığa sahip ikinci basamak test panellerine anti-DFS70 antikorlarının eklenmesi, izole anti-DFS70 varlığı olan hastalarda AARD tanısını‎ dışlamanın daha kolay ve doğru bir şekilde yapılabilmesi için önem arz etmektedir. Anahtar kelimeler: ANA, HEp-2 patern, Anti-DFS70, İmmünoblot, Prevalans.