Toplum kökenli pnömonide endokanın prognostik biyomarker olarak yeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL OKMEYDANI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞENAY GÜNAYDIN
Danışman: Mehmet KÜÇÜK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ : Toplum kökenli pnömoni (TKP), enfeksiyon nedenli ölümlerde birinci sıradadır ve yüksek mortalite ve morbidite sebebi olması nedeniyle önemli bir sağlık sorunudur. Pnömonili bir olgunun hastaneye yatırılma kararının verilmesi ve prognozunun tahmin edilebilmesi için skorlama sistemleri geliştirilmiştir, fakat bu skorlama sistemlerinin hesaplanmaları zaman alıcı olabilmektedir. Bu çalışmanın amacı; TKP tanılı hastaların tedavi ve prognozlarının tahmininde, bir biyobelirteç olan endokanın kullanımının önemini saptamaktı. GEREÇ VE YÖNTEM : Prospektif, vaka-kontrollü çalışmamızda iç hastalıkları kliniğine TKP nedeni ile yatışı yapılan altmış üç hastadan ve aktif enfeksiyonu olmayan 25 gönüllüden kan örneği alındı. Serum örnekleri 15 dakika boyunca 1000 devirde santrifüj yapılıp -20C de saklandı. Numuneler Elabscience (Texas, ABD) marka human ESM1 (endokan)(Lot No: AK0017MAR0830) kiti ile Robonik (Mumbai, Hindistan) marka ELISA yıkayıcı ve okuyucu ile çalışıldı. Hastaların demografik ve klinik bilgileri kayıt edildi. CURB-65, qSOFA ve Pnömoni ciddiyet indeksi sınıfı hesaplandı. Birincil sonlanım noktası 30 günlük mortalite olarak belirlendi. Endokan düzeyinin, tedavi şeklini ve prognozu öngösterme gücü IBM SPSS Statistics Version 23 (Chicago, IL, ABD) ve GraphPad Prism v.6.01 (GraphPad Software, Inc., San Diego, CA, ABD) yazılımları ile t-testi, tek yönlü varyans analizi ve ROC analizleri kullanılarak değerlendirildi. BULGULAR : Çalışmamıza dahil edilen 63 TKP'li hastanın 36' sı (%57,1) erkek ve 27'si (%42,9) kadındı. Çalışma grubunu ile kontrol grubunun serum endokan düzeyi ortalaması sırasıyla 30.99±3.3 pg/ml ve 246.5±49.95 pg/ml olarak saptandı. Grupların ortalamaları arasındaki fark istatistiki olarak anlamlıydı.(p<0.005) İzlemde 49 hasta (%77,8) taburcu olurken, 5 hasta (%7,9) solunum yetersizliği nedeni ile yoğun bakım ünitesine alındı. 5 hastada (%7.9) ölüm gerçekleşti, 4 hasta (%6,3) kendi isteği ile taburcu oldu. 30 günlük mortalite 8 hasta ile %12,7 olarak saptandı. Hastalar PSI ve CURB-65 skorlarına göre sınıflandığında endokan düzeyi, kontrol grubu ile hem PSI sınıf ≥4 hem de CURB-65 ≥2 grupları için anlamlı olarak farklı saptandı. Yapılan ROC analizi ile serum endokan konsantrasyonu <64.96 pg/ml olduğunda PSI sınıf ≥4 için %85.2 duyarlılık ve %83.3 özgüllük ve CURB-65 puanı ≥2 için ise %82.4 duyarlılık ve %55.6 özgüllük göstermekteydi. SONUÇ: Toplum kökenli pnömoni hastalarında serum endokan düzeyi, kontrol grubuna göre anlamlı ölçüde azalmıştır. Endokan düzeyi mortalite ile ilişkili bulunmasa bile hastanın tedavisinin nerede yapılması gerektiği konusunda karar almayı kolaylaştırabilir. Endokan hekimin klinik görüşünü destekleyebilecek bir biyobelirteç olarak görülebilir.