Yoğun bakım ünitesine kabul edilen hastalardaki deliryum ve konfüzyon skorlama sistemleri ile nütrisyon skorlama sistemlerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELİS ENGİN
Danışman: Mustafa Sırrı KOTANOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Çalışmada, yoğun bakım ünitesine kabul edilerek, 24 saatten uzun yatan hastalarda 24., 48. ve 72. saatlerdeki bilinç ve deliryum skorlamaları ile nütrisyon skorlamalarının değerlendirilip ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. İkincil olarak, bu hastalarda deliryumu tespit etmede kullanılabilecek parametrelerin kıyaslanması planlanmıştır. Gereç-Yöntem: Çalışma, S.B.Ü Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Anestezi Yoğun Bakım Ünitesi'nde yapılmıştır. Yoğun bakım ünitesine kabul edilen, 18 yaşından büyük, yatış öncesi deliryum tanısı olmayan, gebe olmayan, emzirme durumu olmayan, beyin hasarı ve koma tanısı almamış, demansı ve kronik alkolizm tanısı olmayan, iletişim problemi olmayan (dil, işitme engeli vs.), RASS skalası -3 ve üzeri olan ve en az 24 saattir yoğun bakımda olan hastalar çalışmaya dâhil edilmiştir. Çalışmaya alınan hastalara 24., 48. ve 72. saatlerde aynı anestezist tarafından CAM-ICU, ICDSC, RASS, Pre-Deliryum, mNUTRIC ve NRI skor değerlendirmesi yapıldı. Ayrıca hastaların yaş, cinsiyet, yatış gün sayısı, alındığı klinik, ek patolojisi, kan transfüzyonu, ekstrakorporeal tedaviler ve nütrisyon yolu belirtildi. Bulgular: Çalışmaya yoğun bakım ünitesinde tedavi gören 90 hasta katılmış olup hastaların %42.2'sini kadınlar, %57.8'ini erkekler oluşturmaktadır. Çalışmada yer alan hastaların ortalama yaşı 69.28 ± 16.30 olarak bulunmuştur. CAM-ICU 24. saat sonucuna göre hastaların %40'ında deliryum görülmüş olup bu oran ICDSC skoru ile % 35.6 olarak hesaplandı. Çalışmamıza dahil edilen hastaların Pre-Deliryum skorunun 24. saatteki ortalaması 0.45 ± 0.31 olurken pre-deliryum skoru 0.5'ten yüksek olan 37 hasta yüksek deliryum riskli kabul edilmiştir. CAM-ICU deliryum skorunun 48. ve 72. saatlerde edilen deliryum var veya yok sonucuna göre NRI nütrisyon değerinin 72. saat ölçümü arasında Mann-Whitney U testi sonucuna göre anlamlı bir ilişki bulunmuştur (sırasıyla U = 953, p<.05, U=952, p<.05). Benzer şekilde, 24. ve 48. saatlerde ölçümü yapılan RASS skoru ile mNUTRIC skorun 24., 48. ve 72. saatlerde değerleri arasında vi pozitif yönde ve anlamlı düzeyde bir ilişki olduğunu göstermektedir (24. saat RASS skoru için sırasıyla r=0.29, p<.01; r=0.27, p<.05 ve r=0.23, p<.05; 48. saat RASS skoru için sırasıyla r=0.32, p<.01; r=0.34, p<.01 ve r=0.32, p<.01). Ek olarak, pre-deliryum 24. saat skoru ile NUTRIC 24. saat değerleri arasında pozitif yönde ve anlamlı düzeyde bir ilişki bulunmuştur (r=0.27, p<0.01). İkincil amaca uygun olarak 24., 48. ve 72. saatlerde elde edilen CAM-ICU deliryum skoruna göre CAM-ICU skoru ile post operatif patoloji (sırasıyla p=.010, p=.001, p<.001) ve sepsis (sırasıyla p=.020, p=.015, p=.010) arasında ilişki olduğu bulunmuştur. Sonuç: Elde edilen bulgular, çalışmamızın birincil amacı olan deliryum skorlama sistemleri (CAM-ICU, Pre-Deliryum skoru, RASS) ile nütrisyon skorlama sistemleri ( NUTRIC, NRI) arasındaki ilişkiyi göstermiştir. Ek olarak, elde edilen bulgularla CAM- ICU ve ICDSC skorlamalarının deliryum tanısında birbirleriyle benzer şekilde tespitinin mevcut olduğu belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Deliryum, Nütrisyon, Yoğun Bakım, CAM-ICU, NUTRIC Skor