Sol ventrikül destek cihazı takılan hastalarda pulmoner arter ve asendan aorta çapı oranının sağ ventrikül yetmezliği gelişmesindeki prediktif değeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL KOŞUYOLU YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FUNDA ŞAHİNBAŞ
Danışman: Sabit SARIKAYA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Sol ventrikül destek cihazı (LVAD) implantasyonunu takiben gelişen sağ ventrikül yetmezliği (SVY), önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. İnvaziv ve non-invaziv parametreler, ameliyat sonrası sağ ventrikül yetmezliği gelişip gelişmeyeceğini öngörmek için faydalı olmaktadır. Pulmoner arter (PA) çapının çıkan aort (Ao) çapına oranı (PAD/AoD), kalbin hemodinamik yükünü ve disfonksiyonunu yansıtabilir. Bu çalışmada, PAD/AoD oranının LVAD sonrası gelişen SVY'yi öngörmede preoperatif, non-invaziv bir belirteç olup olamayacağı değerlendirildi. Gereç ve yöntem: Tek merkezli, kesitsel, retrospektif araştırma, Mart 2015 ile Aralık 2024 tarihleri arasında izole LVAD implantasyonu yapılan 145 hasta ile gerçekleştirildi. Dahil edilme kriterleri; 18 yaş üstü, kalp yetmezliği konsey kararıyla izole LVAD takılan ve preoperatif toraks BT görüntülemesi bulunan hastaları kapsamaktadır. Eşlik eden cerrahi müdahalesi olanlar, preoperatif BT'si bulunmayanlar, daha önce açık kalp cerrahisi geçirenler, ameliyat öncesi SVY tanısı olan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Hastaların demografik verileri, cihaz türü, kardiyomiyopati etiyolojisi, NYHA sınıfı, preoperatif kateterizasyon, arteriyel kan basınçları, ekokardiyografi verileri, biyokimya değerleri, kardiyopulmoner baypas (CPB) süreleri, ekstübasyon zamanı ve yoğun bakımda kalış süreleri analiz edildi. BT görüntülerinde PA ve Ao çapları ölçülerek PAD/AoD oranı hesaplandı. Postoperatif dönemde ECMO/RVAD desteği ve/veya ≥14 gün inotrop/inhaler NO ihtiyacı olan 13 hasta SVY tanısı aldı. SVY gelişen ve gelişmeyen iki grup arasında karşılaştırmalar yapıldı, lojistik regresyon ile ROC analizleri uygulandı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 145 hastanın yaş ortalaması 49,2 ± 10,4 yıl olup, katılımcıların %89,7'si erkekti. Preoperatif BT'de ortalama Ao çapı 33,99 ± 5,23 mm, PA çapı 29,14 ± 4,33 mm'dir. PAD/AoD oranı ortalama 0,9 ± 0,2 olarak belirlenmiş ve %37,9 hastada bu oran>0,90 bulunmuştur. SVY gelişen 13 hasta ile gelişmeyen 132 hasta karşılaştırıldığında SVY grubunda PAD/AoD oranı, sağ atrium basıncı, HeartMate II kullanımı, kreatinin ve sol atriyum (LA) çapı, kardiyopulmoner baypas (CPB) süresi, ekstübasyon süresi, YBÜ yatış süresi, revizyon ve mortalite oranı anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur. Tek değişkenli analizde HeartMate II kullanımının (OR: 0.982), PAD/AoD oranının (OR: 64.217), kreatinin değerinin (OR: 5.737), LA çapının (OR: 2.672) ve CPB süresinin (OR: 1.050) anlamlı etkinliği gözlenmiştir. Çok değişkenli analizde ise PAD/AoD oranı ve CPB süresi, sağ ventrikül yetmezliği açısından istatistiksel olarak anlamlı bağımsız risk faktörleri olarak bulunmuştur. PAD/AoD oranının 0.90 eşik değeri ile ROC analizinde eğri altı alan 0,714 olup, %72,1 duyarlılık ve %92,6 özgüllük ile önemli bir ayrım gücü göstermiştir. Sonuç: PAD/AoD oranı, LVAD sonrası SVY riskini öngörmede kolay uygulanabilir, non-invaziv bir göstergedir. PAD/AoD > 0.90 oranı, sağ ventrikül yetmezliğini öngörmede yüksek özgüllük ve duyarlılıkla birlikte orta-yüksek düzeyde prediktif güce sahiptir. Diğer invaziv ve noninvaziv parametrelerle beraber değerlendirilerek, LVAD implantasyonu sonrası SVY gelişebilecek hastaların tahmininde, bu hastaların medikal tedavi ve takibinin planlanması, gerekli destek cihazlarının sağlanması ve prognozu hakkında bize yardımcı olacağı öngörülmektedir. Anahtar Kelimeler: Açık Kalp Cerrahisi, Asendan Aorta Çapı, Sol Ventrikül Destek Cihazı, Pulmoner Arter Çapı, Sağ Ventriküler Yetmezlik.