Narsistik ve mükemmeliyetçi kişilik özelliklerinin egzersiz bağımlılığı ve beden imgesi ile ilişkisinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KLİNİK PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SAİM ASLAN

Danışman: Yıldız BİLGE

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışma, egzersiz bağımlılığı yaygınlığını tespit etmeyi hedeflemekle beraber egzersiz bağımlılarını narsisistik ve mükemmeliyetçi kişilik örgütlenmeleri çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca beden imgesi ve egzersiz bağımlılığı arasındaki ilişkiyi ve egzersiz bağımlılığının beden imgesini ne düzeyde yordadığını tespit etmeyi amaçlamaktadır. Gereç: Çalışmada, katılımcıların sosyo-demografik bilgileri demografik bilgi formu ile belirlenmiştir. Mükemmeliyetçilik düzeyleri mükemmeliyetçilik ölçeği, egzersize bağımlı olma durumları egzersiz bağımlılığı ölçeği, kişilik yapılanmalarındaki büyüklenmecilik narsistik kişilik envanteri, beden imgelerine dair algıları beden algısı ölçeği ve kişilik yapılanmalarındaki örtük narsisizm kırılgan narsisizm ölçeği kullanılarak ölçülmüştür. Yöntem: Veriler Türkiye'nin farklı illerinde yaşayan ve yaşı 18-60 arasında olan bireyler arasından amaçlı örneklem metodu ile toplanmıştır. Yapılan analizlerde araştırmanın sürekli değişkenleri arasında ilişki bulunup bulunmadığını belirlemek amacıyla Pearson Korelasyon analiz yöntemi; değişkenlerin egzersiz durumuna, egzersiz yaşına ve egzersiz sıklığına göre farklılaşmasını tespit etmek için Kruskal Wallis testi, temel değişkenlerin egzersiz bağımlılığını yordayıp yordamadığını tespit etmek için Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi ve çalışmanın sürekli değişkenlerinin cinsiyete göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amacıyla Bağımsız Gruplar t-Testi Analizi uygulanmıştır. Bulgular: Çalışmada, egzersiz bağımlılığı prevalansı için öngörülen rakamlarla uyumlu yaygınlık tespit edilmiştir. Çalışmanın temel değişkenleri arasında korelasyon olduğu ve değişkenlerin birbirini yordadığı bulunmuştur. Büyüklenmeci narsisizm, mükemmeliyetçilik ve olumlu beden imgesi puanları bağımlılık puanları yüksek olan bireylerde anlamlı düzeyde yüksek olarak tespit edilmiştir. Katılımcıların mükemmeliyetçilik, beden imgesi ve büyüklenmeci narsisizm puanlarının egzersiz durumuna göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Buna göre bağımlı bireylerin mükemmeliyetçilik, olumlu beden imgesi ve büyüklenmeci narsisizm puanları anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Sonuç: Çalışmanın sonucunda, egzersiz yapan katılımcılar arasında bağımlı bireylerin olduğu ve bu bireylerin çalışmanın temel değişkenleri olan mükemmeliyetçilik, beden imgesi ve büyüklenmeci narsisizm yönünden diğerlerinden farklılaştığı bulunmuştur.