Gebeliğin intrahepatik kolestazı tanılı hastalarda APRI ve FIB-4 skorunun maternal ve fetal prognozu öngörmedeki yeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELTEM ÇIRAK
Danışman: Pakizer Banu KILIÇOĞLU DANE
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Aspartate aminotransferase to Platelet Ratio Index ( APRI ) ve Fibrozis-4 ( FIB-4 ) skoru karaciğerdeki inflamasyon ve fibrozisi biyopsi yapmadan belirleyebilmek için kullanılan non-invaziv yöntemlerdendir ve yaş, ALT, AST, PLT parametreleri kullanılarak hesaplanmaktadır. Çalışmamızda GİK tanısı almış hastaların APRI ve FIB-4 skorunun hastalığın şiddetini belirleme, maternal ve fetal prognozu öngörmedeki etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız retrospektif tasarlanmıştır. T.C. Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesine başvurmuş, aynı merkezde doğum yapmış ve ilgili tetkikler istenmiş olan hastalar içerisinden seçilmiş olan 101 hafif, 52 ağır hasta grup olmak üzere toplamda 153 gebe dahil edilmiştir. Hastalara ait veriler Hastane Bilgi ve Yönetim sistemi ( HBYS ) üzerinden taranmıştır. ASA düzeyi 10 mmol/L ve üzerinde olup, bilinen karaciğer ve safra yolları ile ilgili hastalığı, kronik sistemik hastalığı olmayanlar GİK tanısı almış kabul edilmiştir. Hastalar ASA düzeyi 40 mmol/L olanlar ağır hasta olarak iki gruba ayrılmıştır. 18-45 yaş arasında, 24-42. gebelik haftasında, tekiz gebelik olan, majör fetal anomali olmayanlar dahil edilmiştir. Her iki grup için veriler kaydedilmiş, APRI ve FIB-4 skoru hesaplanmış ve karşılaştırılmıştır. İstatistiksel analizler için NCSS ( Number Cruncher Statistical System ) 2020 Statistical Software ( Utah, USA ) programı kullanılmıştır. Bulgular: APRI ve FIB-4 skoru GİK şiddetinin belirlenmesinde, maternal ve fetal prognozun öngörülmesinde istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. ASA ile APRI skoru arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif ilişki görülmüştür. Preeklampsi, AFI anormallikleri, preterm EMR, YDYBÜ ihtiyacı varlığında APRI skoru yüksek değerde bulunmuştur. FIB-4 skoru ise preeklampsi, AFI anormallikleri, EMR, YDYBÜ ihtiyacı varlığına ek olarak doğum şeklinin C/S olmasında da yüksek değerde bulunmuştur. Yine APRI ve FIB-4 skoru ağır GİK grubunda hafif gruba göre yüksek değerde görülmüştür. Sonuç: APRI ve FIB-4 skorunun preeklampsi, AFI anormallikleri, preterm EMR, YDYBÜ ihtiyacı ve ağır GİK varlığında yüksek bulunması çalışmamızın hastalığın şiddetini, maternal ve fetal prognozu öngörmede klinik kullanımda işe yarayabileceğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: APRI, FIB-4, Gebeliğin intrahepatik kolestazı