Geriatrik hastalarda weaning başarısının belirlenmesinde diyafram ultrasonu kullanımı ve solunum parametrelerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE ULUSLARARASI TIP FAKÜLTESİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İSMAİL YAVUZ KELEŞ
Danışman: Hülya YILMAZ AK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma, mekanik ventilasyon desteği alan 65 yaş ve üzeri hastalarda weaning başarısını öngörmek için diyafram ultrasonu ile yapılan ölçümlerin etkinliğini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, bu ölçümlerin klasik weaning parametreleri ile olan ilişkisini incelenerek klinik karar sürecine katkı sağlanması hedeflenmektedir. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza yoğun bakım ünitelerinde mekanik ventilasyon desteğinde takip edilen ve klinik olarak weaning kararı verilen 65 yaş ve üzeri 44 hasta dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, kronik hastalıkları, yoğun bakım yatış sebepleri, vital bulguları ve ventilatör parametreleri kaydedildi. Charlson komorbidite indeksi, SOFA ve APACHE II skorları hesaplandı. En az 30 en fazla 120 dakika PSV modunda PEEP≤8 ve PSV≤8 olacak şekilde spontan solunum denemesi (SBT) yapıldı. SBT sırasında hastalardan arteriyel kan gazı alındı. Başarılı bir şekilde SBT'yi geçen hastalarda planlanan weaningden önceki 24 saat içerisinde supin pozisyonda sağ hemidiyafragma tarafından karaciğer akustik penceresi kullanılarak diyafram ekskürsiyonu, inspiryum ve ekspiryum esnasındaki diyafram kalınlıkları ölçüldü. Diyafram kalınlaşma fraksiyonu hesaplandı. RSBI, P0.1, PaO2/FiO2, solunum sayısı, tidal volüm, dakika volüm ve dinamik kompliyans gibi diğer solunum parametreleri de not edildi. Ölçüm yapılan hastalardan ilgili yoğun bakım uzmanları tarafından uygun görülenler 24 saat içerisinde ekstübe edildi ve toplam mekanik ventilasyon süreleri kaydedildi. Takip eden 48 saat içerisinde tekrar entübasyon ya da non-invaziv mekanik ventilasyon ihtiyacı olan hastalar başarısız weaning grubuna, ihtiyacı olmayanlar başarılı weaning grubuna alındı. Bulgular: Başarılı ve başarısız weaning grupları arasında yapılan ultrasonografik diyafram ölçümleri karşılaştırıldığında inspiryum ve ekspiryum sırasındaki diyafram kalınlıkları, diyafram kalınlaşma fraksiyonu ve diyafram ekskürsiyonu değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edemedik. İki grup arasında P0.1, PaO2/FiO2, tidal volüm ve dakika volüm açısından istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu görüldü. Sonuç: Klinikte ekstübasyon başarısının tahmin edilmesinde kullanılan birçok parametre bulunmaktadır. Bizim çalışmamızda weaning öncesi ultrasonografi kullanılarak yapılan diyafram kalınlıkları, DTF ve DE ölçümleri ile weaning başarısı arasında anlamlı bir ilişki tespit edemedik. Bunun yanında başarılı ve başarısız weaning grupları arasında P0.1, PaO2/FiO2, VT ve VE gibi geleneksel weaning parametreleri açısından anlamlı farklar olduğunu gördük. Bu hastalarda klasik solunum parametrelerinin weaning başarısını tahmin etmede etkili olduğu söylenebilir. Yaşlı hastalarda görülebilen patolojik ya da fizyolojik değişiklikler ve bunların diyafram fonksiyonu üzerindeki olası etkisi sebebiyle weaning başarısının tahmin edilmesinde ultrason kullanımı tek başına yeterli olmayabilir.