Pankreas kanseri ilişkili serum bileşenlerinin tespiti ve analizinde Yüzey Geliştirilmiş Raman Spektroskopisi (SERS) substratı olarak polistiren-polianilin filmlerinin kullanılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MOLEKÜLER BİYOKİMYA VE GENETİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEYFURE ADIGÜZEL

Danışman: Sevde ALTUNTAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Pankreas kanserinin tespiti için kan serumundaki genel metabolik değişikliklerinin karakterize edilmesi ve yeni biyobelirteçlerin keşfedilmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmada etiketsiz, sıralı, düzenli, tekrar edilebilirliği yüksek, düşük konsantrasyonlardaki biyomoleküllerin tespit limitine izin veren uygun bir SERS subsratı üretilmesi amaçlanmıştır. SERS substratı ile pankreas kanserine bağlı metabolik değişiklikler belirlenmesi için yüksek yoğunluk ve özgüllükte hastalık ilişkili spektrumlar elde edilmesi hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntem: Anodik alüminyum oksit (AAO) membranlar kalıp olarak kullanılarak nano desenli polistiren (PS)- polianilin (PANI) filmler üretilmiştir. PS-PANI filmlerin polimerik çıkıntılarının üzerine dopamin modifikasyonu ile gümüş biriktirme yapılmıştır. PFDT kaplama ile hidrofobik karakter kazandırılan nano desenli filmlerin kimyasal (FT-IR, Raman), termal (DSC-TGA) ve morfolojik (SEM, AFM) karakterizasyonları yapılmıştır. Filmlerin üzerinde gönüllülerden toplanan kan serumlarının SERS analizleri yapılmıştır. Toplanan spektrumlar çok değişkenli istatiksel yöntemler kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Gümüş kaplı nano desenli PS-PANI filmler yüksek SERS sinyaller ortaya koymuştur. 10-15 M düşük konsantrasyondaki metilen mavisinin tespitini gerçekleştirebilmiş ve SERS geliştirme faktörü 1,44 x106 olarak hesaplanmıştır. SERS subsratı üzerindeki SERS analizleri sonucunda sağlıklı gruba göre daha düşük sinyal şiddetine sahip kanser serumlarına ait moleküler değişimler gözlemlenmiştir. PCA, PLS ve HCA analizleri sonucunda 400-1800 cm-1 parmak izi bölgesinde gruplar arasında ayrımın başarılı şekilde gösterilmiş ve 1501-1592 cm-1 spektral aralığın hastalığın değerlendirmesinde kullanılabileceği sonucuna varılmıştır. Sonuç: Bu çalışma ile; etiketsiz, sıralı, düzenli, tekrar edilebilirliği yüksek, düşük konsantrasyonlardaki biyomoleküllerin tespit limitine izin veren uygun bir SERS subsratı üretilmiştir.