Karotis cerrahisi sonrası kanama ve hematom komplikasyonunu azaltıcı cerrahi teknik ve yöntemlerin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAĞCILAR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET KEMAL GÜÇYETEN
Danışman: Berk ÖZKAYNAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Karotis cerrahisi sonrası gelişen kanama ve hematom insidansı, şiddeti, risk faktörlerini, daha yüksek risk altındaki hasta gruplarını ve bu komplikasyonların revaskülarizasyon prosedürünün seçiminde dikkate alınmayı hak edip etmediğini belirlemek hedeflendi. Ayrıca hematom oluşumunu önlemek için yapılabilecek yöntemlerin (cerrahi ve medikal) etkinliği araştırıldı. Hastalar ve yöntemler: 1 Ocak 2017 ve 31 Aralık 2021 tarihleri arasında kliniğimizde karotis arter cerrahisi uygulanan 492 vaka çalışmaya dâhil edildi. Hastaların demografik ve klinik verileri prospektif olarak elektronik ortamdaki veri tabanına kaydedildi. Değerlendirmeler retrospektif olarak gerçekleştirildi. Çalışmanın birincil sonlanım noktası yeniden girişimi gerektirecek hematomun meydana geldiği vakalardı. Hastalar demografik, antiplatelet ve antikoagülan tedavisi, anestezi tekniği, cerrahi metot ve yöntem, postoperatif yönetim ve stenoz derecesine göre kayıt altına alındı. Tüm prediktör faktörler tekli ve çoklu lojistik regresyon analizlerine dahil edildi. Bulgular: Revizyon gerektiren komplike boyun hematomu 48 vakada (%9,7) izlendi. Tek değişkenli analizlerde hastaların pre operatif dönemde ek hastalıkları arasında hipertansiyon öyküsünün olması revizyon gerektiren boyun hematomu ve kanamayla ilişkiliydi (16.6% vs. 4.8% (p<0.05)). Hastaların kronik AF ritmine sahip olması tekli analizlerde hematom ile ilişkiliydi (p<0.01) ve çoklu lojistik regresyon analizlerinde tek anlamlı çıkan risk faktörüydü (p<0.05). Ayrıca diyaliz bağımlı böbrek yetmezliği (p<0.05) ve kronik böbrek hastalığına sahip olmak (p<0.01) ve preop yüksek üre-kreatin değerlerine sahip olmak (p<0.05), (p<0.01) riski artıran diğer anlamlı faktörlerdi. Reopere edilen hematom preoperatif dönemde düzenli antiagregan kullanımı olan hastalarda %11.0 (43 hasta), antiagregan tedavi almayan grupta %4.8 (5 hasta) oranında oldu (p: 0.089); fakat istatistiksel anlamlılığa ulaşmadı. Stenoz ile ilgili faktörler, anestezi tekniği (genele karşı lokal), cerrahi prosedür (klasik endarterektomiye karşı karotis baypas), greft tipi (proteze karşı otolog), şant kullanımı, protamin kullanımı, surgicel kullanımı, post operatif dönemde sedatif ajan kullanımı, soğuk kompres uygulanması, cilt altı kapatma yöntemi, antiagregan ilaçların preoperatif dönemde kesilip kesilmemesine göre yapılan analiz ve gruplamalarda reoperasyon gerektiren hematom açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Mortalite oranı %3, serebrovasküler olay (SVO) geçirme oranı ise %5.4'tü. Tromboz, inme, ölüm, kraniyal sinir hasarı, miyokard infarktüsü (MI) ve diğer komplikasyonlar ile hematomun ilişkisi istatistiksel olarak anlamlı değildi. Sonuç: Karotis Cerrahisi sonrası görülen hematom nadir görülen bir komplikasyon değildir. Operasyon öncesi dönemde AF ritme sahip olmak, kronik böbrek hastalığı ve hipertansiyon hastalığı hematom oluşumunu artıran risk faktörleridir. Karotis cerrahisi sonrası gelişen hematom komplikasyonun oluşumu diğer komplikasyonlarla ve mortalite ve morbidite ile ilişkili değildir.