Benign-malign hastalıkların tanı ve evrelemesinde endobronşiyal ultrason rehberliğinde transbronşiyal iğne aspirasyonu'nun yeri ve etkinliği ile ilişkili faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL DR. SİYAMİ ERSEK GÖĞÜS KALP VE DAMAR CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DENİZ EZGİ MAHMUTOĞLU
Danışman: Mehmet YILDIRIM
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Endobronşiyal ultrasonografi rehberliğinde transbronşiyal iğne aspirasyonu (EBUS-TBİA) akciğer kanseri ya da farklı organlara ait kanserlerin, sarkoidoz, tüberküloz gibi benign hastalıkların tanı ve evrelemesinde kullanılan minimal invaziv bir yöntemdir. Bu çalışmanın amacı diğer invaziv tanısal yöntemlere göre komplikasyon ve mortalite oranı düşük olan EBUS-TBİA'nın tanısal değerini etkileyecek, klinik yaklaşımımızda ileri tanı ve tedavi sürecine katkıda bulunacak faktörlerin varlığının araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Dr. Siyami Ersek Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi Göğüs Cerrahisi Kliniği'ne Nisan 2016-Şubat 2021 tarihleri arasında başvuran, EBUS-TBİA uygulanması amacıyla işlem öncesi hazırlıkları tamamlanan 20-81 yaş arası 205 olgu tespit edildi. Hasta epikrizleri, ameliyat notları ve patoloji sonuçları retrospektif olarak tarandı. Dahil etme kriterlerimize uyan toplam 199 hasta çalışma grubunu oluşturdu. Olgular; yaş, cinsiyet, lenf nodu büyüklüğü, maksimum standardize uptake değeri (SUDmax), örneklenen istasyonlar, kaç defa örnekleme yapıldığı, eşzamanlı patolojik inceleme varlığı, patoloji sonuçlarıyla değerlendirildi. 3 hastaya laringeal maske yerleştirildikten sonra genel anestezi uygulanmıştır. Diğer tüm hastalar anestezi uzman doktorları tarafından uyutulduktan sonra entübe edilmiştir, işlem genel anestezi altında gerçekleştirilmiştir. Veriler IBM Statistics 23 programına aktarılarak tamamlanmıştır. Kategorik değişkenler için frekans dağılımı (sayı, yüzde), sayısal değişkenler için tanımlayıcı istatistikler (ortalama, standart sapma, minimum, maksimum) verilmiştir. Gruplar arasındaki farklılıkların incelenmesinde ise Pearson Ki Kare testinden yararlanılmıştır. Risk gruplarının belirlenmesi için cut off değerleri ROC analizi ile elde edilmiştir. Anlamlılık için p<0,05 kabul edilmiştir. Bulgular: EBUS-TBİA ile toplam 91 hastaya benign hastalık, 81 hastaya malign hastalık tanısı konuldu. Benign tanı konulan 22 hastanın patoloji sonucunun sarkoidoz ile uyumlu olduğu saptandı. Malignite pozitif hastaların 14'ü küçük hücreli akciğer kanseri, 17'si akciğer dışı diğer organ metastazı, 50'si küçük hücre dışı akciğer kanseri tanısı aldı. 13 hastada solunum yetmezliği, kanama, geç ekstübasyon gibi komplikasyonlar gelişti. 1 hastada komorbid nedenlerle işlem sonrası servis koşullarında mortalite gözlendi. EBUS-TBİA'nın duyarlılık ve seçiciliğinin lenf nodu büyüklüğü 15,5 milimetre üzerindeyken istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde arttığı saptandı. Malignite riskinin, lenf nodu büyüklüğü 19,5 milimetre, SUDmax 7,26 üzerindeyken istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde arttığı sonucuna ulaşıldı. Sonuç: Hasta başı değerlendirmenin (ROSE) işlem süresini istatistiksel olarak anlamlı derecede arttırdığı, komplikasyonlar üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi olmadığı saptandı. Ulaştığımız sınır değerler hastaların tanı ve tedavi sürecinde yol gösterici olacaktır. EBUS-TBİA'nın yaygınlaşmasıyla uzun dönem sağkalım üzerine olumlu etkisi olmayacak ve morbiditeyi arttıracak gereksiz cerrahi girişimler azalacaktır. İşlem sırasında örneklenen lenf nodu çeşitliliğinin artması EBUS-TBİA'nın duyarlılığını arttıracaktır.