Helicobakter pylori negatif kronik atrofik gastrit varlığının karaciğer ve dalak boyutları üzerine etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİYE ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SALİM TECE
Danışman: Levent FİLİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Kronik gastrit araştırmaya açık ve çözülmeyi bekleyen çeşitli sorular içeren bir hastalıktır. Helicobacter pylori pozitif kronik gastrit tanısı olan hastalarda ekstraintestinal bulgular ve trombositopeni ile Helicobacter pylori ilişkisi anlamlı bulunmuş sınırlı çalışmalar mevcuttur. Ancak Helicobacter pylori negatif kronik atrofik gastrit hastalarında ise bu konu çalışılmamıştır. Kronik atrofik gastrit hastalarında kronik inflamasyon sürecinin karaciğer ve dalak üzerine olan etkisi ve yine otoimmunitenin bu süreçte karaciğer dalak boyutuna etkisi olup olmadığı diğer hastalıklarla ayırıcı tanıda önemli olabilir. Çalışmamızda kronik atrofik gastrit tanısı almış ve Helicobacter pylori negatif olan hastaların karaciğer ve dalak boyutlarını inceledik. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne dispeptik yakınmalar ile başvuran, üst gastrointestinal endoskopi işlemi uygulanıp endoskopik biyopsi sonucu olan, dahil edilme ve edilmeme kriterlerini karşılayan 102 hasta ile retrospektif olarak yapıldı. Hastaların tıbbi özgeçmişleri, tam kan sayımı ve ALT değerini içeren laboratuvar değerleri, karaciğer ve dalak uzunluklarını içeren batın görüntülemeleri hastane bilgi sistemi üzerinden geçmişe yönelik taranarak tespit edilmiştir. Bulgular: 18-65 yaş arasından seçilen hastaların (n:102) %62,7'si (n:64) kadın, %37,3'ü (n:38) erkek olarak izlendi. Hastaların ortalama yaşı 56,08 (SS: +/-7,451), saptandı. 102 hastanın %29,4'ünde (n:30) hepatomegali, %3,9'unda (n:4) splenomegali izlenmiştir. Laboratuvar parametrelerinde hemoglobin ortalama değeri 13,682 g/dL (SS: +/-1,6473), trombosit ortalama değeri 277921,57 (SS: +/-69364,111) saptanmıştır. Hepatomegali saptanan 30 hastanın ortalama yaşı 57,9 (SS: +/-5,786) bulunmuştur. Hepatomegalisi olan hastaların %76,7'si (n:23) kadın cinsiyette, %23,3'ü (n:7) ise erkek cinsiyette tespit edilmiştir. Hepatomegali saptanan VIII gruptakilerin ortalama hemoglobin değeri 13,237 g/dL (SS: +/-1,1601), MCV ortalaması 85,1 fL (6,435), ortalama trombosit değeri 292733,33 (SS: +/-57248,360) izlenmiştir. Araştırılan parametreler istatistiki açıdan anlamlı bulunmamıştır. Tartışma ve Sonuç: Hastaların (n:102) %62,7'si kadın (n:64) olarak izlendi. Bu durum otoimmün hastalıkların kadın cinsiyette daha baskın izlendiği savı ile paralellik göstermektedir. Yaş dağılımı incelendiğinde, genel olarak yaşla beraber tanı alan hasta sayısının arttığı izlenmiştir. Bu, atrofik gastrit tanısının geciktiğinin bir göstergesi de olabilir. Hastaların %29,4'ünde (n:30) hepatomegali tespit edilmiştir. Hepatomegali, kadın hastalarda daha fazla izlenmiştir. Literatür incelendiğinde çalışmamızda saptanan hepatomegali varlığının öncelikli olarak basit yağlanma/steatoz kaynaklı olabileceğini düşündürmüştür. İncelenen hastaların laboratuvar parametrelerinde kronik atrofik gastrit tanısına sahip hastalarda beklendiği üzere anlamlı anemi ve MCV yüksekliği saptanmamıştır. Bununla beraber ALT ve trombosit değerleri de yol gösterici nitelikte farklılık taşımamaktadır. Literatürde çalışma konumuzla ilgili sayıca az olarak çalışma izlenmiş olup incelenmesi açısından değerli bir konudur. Çalışmamız literatüre bir katkı yapacaktır. Bu konuda çok merkezli, prospektif ve hasta sayısı fazla olan çalışmalar değerli olacaktır. Anahtar Kelimeler: Dalak uzunluğu, helicobakter pylori, kronik atrofik gastrit, karaciğer uzunluğu