RSV enfeksiyonu nedeniyle ayaktan ve hastaneye yatırılarak tedavi edilen çocuk hastaların klinik özellikleri, yatışa etki eden risk faktörleri ve tedavi maliyetinin analizi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MÜRÜVVET DAMLA BATMAN BOZKURT

Danışman: Belgin GÜLHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç. Respiratuar Sinsityal Virüs (RSV) pozitif çocuklarda (1 ay–18 yaş) hastaneye yatışla ilişkili klinik/laboratuvar risk etmenlerini belirlemek; antibiyotik kullanımını ve ayaktan–yatarak tedavinin sağlık-ekonomik yükünü değerlendirmek. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif, tek merkezli kesitsel çalışmaya 1 Ekim 2022–1 Haziran 2024 arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Çocuk Hastanesi'nde multipleks PCR ile RSV pozitif saptanan 700 hasta (1 ay–18 yaş) dâhil edildi. Demografik özellikler, başvuru nedeni, klinik ve fizik muayene bulguları, laboratuvar bulguları, radyolojik bulgular, komorbiditeler, yatış ve yoğun bakım gereksinimi, uygulanan tedaviler ve maliyetler incelendi. Ayaktan ve yatarak izlenen olgular karşılaştırıldı; p 0,05). Klinikte öksürük (%93,7; p=0,042), burun akıntısı/tıkanıklığı (%62,6; p<0,001) ve solunum sıkıntısı (%38,9; p<0,001) yatanlarda daha sıktı. Fizik muayenede takipne (%83,7), retraksiyon (%59,5) ve ral/ronküs (%77,4) oranları ile satürasyon düşüklüğü (%42) yatış grubunda belirgin yüksekti (her biri p<0,001). CRP yüksekliği yatanlarda daha yaygındı (%52,6 vs %10,4; p<0,001). Radyolojide retiküler (%49,5) ve infiltratif (%46,3) bulgular yatanlarda daha sık izlendi (p<0,001). Tedavide antibiyotik kullanımı yatanlarda daha yüksekti (%60,5; p<0,001) ve antibiyotik reçete edilenlerde beta-laktamlar baskındı (%73,9; p=0,003). İV steroid (%60,5; p<0,001) ve salbutamol/ventolin kullanımı (%88,9; p<0,001) da yatanlarda daha fazlaydı. Maliyet analizi, yatarak tedavide toplam maliyetin ayaktan izleme göre anlamlı derecede yüksek olduğunu gösterdi (p<0,001). Sonuç: Küçük yaş, prematürite, komorbidite varlığı, yüksek CRP ve patolojik radyoloji bulguları RSV'ye bağlı alt solunum yolu enfeksiyonlarında yatışla anlamlı ilişkilidir. Bu göstergeler, erken risk sınıflaması ve uygun kaynak kullanımını destekleyerek gereksiz antibiyotik reçetelemeyi ve maliyet yükünü azaltmaya yardımcı olabilir.