Fasial sinir hasarı sonrası uzaktan iskemik önkoşullandırma ve steroidin iyileşme üzerine etkisinin elektrofizyolojik ve histopatolojik olarak karşılaştırılması

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, KULAK BURUN BOĞAZ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHAMMET MEHDİ GÜNEŞ

Danışman: Nurcan YURTSEVER KUM

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Travmaya bağlı fasiyal sinir hasarları, günlük yaşamda sıkça karşılaşılan ve pratikte tedavisi önemli yer tutan bir durumdur. Bu alandaki tedavi seçeneklerini geliştirmek amacıyla literatürde sürekli yeni araştırmalar yer almaktadır. Biz de bu çalışmada, uzaktan iskemik önkoşullandırma (RIPC) ve deksametazonun travmatik fasiyal sinir yaralanmalarında tedavi edici etkilerini hem elektrofizyolojik hem de histopatolojik açıdan incelemeyi hedefledik. Materyal – Metod: Çalışmada 32 adet erkek Wistar Albino sıçan kullanıldı. Hayvanlar, kontrol, RIPC, deksametazon ve RIPC +deksametazon grupları olmak üzere eşit sayıda rat içeren dört gruba ayrıldı. Tüm deneklerin sol fasial sinirlerine "crush injury" modeli uygulanarak travmatik hasar oluşturuldu. Sistemik tedavi ve RIPC protokolleri gruplarına uygun şekilde bir hafta süreyle uygulandı ve ratlar toplam sekiz hafta boyunca gözlemlendi. Ayrıca, hasar öncesi, sonrası ve sekizinci haftada fasial sinir fonksiyonları elektrofizyolojik yöntemlerle değerlendirildi. Sekizinci haftanın sonunda, hasar gören sinir segmenti çıkarılarak histopatolojik incelemeye alındı. Bulgular: Gruplar arasında, fasial sinir fonksiyonlarının hasar öncesi ve hemen sonrası yapılan elektrofizyolojik değerlendirmelerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı. Sekizinci haftada yapılan elektrofizyolojik ölçümlerde iyileşme düzeyleri karşılaştırıldığında, kontrol grubuna kıyasla RIPC, deksametazon ve RIPC+deksametazon gruplarında anlamlı düzeyde daha fazla toparlanma gözlendi. Histopatolojik Bulgular: Sakrifiye edilen ratların sinir dokularında yapılan histopatolojik değerlendirmede, vasküler konjesyon kontrol grubuna göre diğer gruplarda daha az olduğu, deksametazon uygulanan grupta vasküler konjesyonun en az olduğu, ödem açısından ise RIPC+steroid grubunda ödemin kontrol grubuna göre daha az olduğu gözlenmiştir. Aksonal makrovakuolizasyon ve aksonal dejerasyonun çalışma grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edildi. Sonuç: Çalışmamızda elde ettiğimiz elektrofizyolojik ve histopatolojik sonuçlara göre, fasial sinir travmatik yaralanmalarında, RIPC tek başına veya steroid ile kombine uygulanmasında iyileşme üzerine olumlu etkileri olduğu gözlendi.