Ankara ili hastane acil servislerine 112 ambulansı ile alandan nakledilen ve reddedilerek Ankara Şehir Hastanesi Acil Tıp Kliniğine getirilen hastaların retrospektif değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OSMAN KAAN KALKAN
Danışman: Mehmet Ali CEYHAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Acil Sağlık Hizmetleri (ASH) ambulansları ile alandan alınan hastaların olayın meydana geldiği yere en yakın veya ilk nakledildiği hastane acil servisine (AS), acil servis doktorları tarafından çeşitli gerekçelerle kabul edilmeyip diğer bir hastane AS'ine yönlendirilmesi ''Hasta Reddi'' olarak tanımlanmıştır. Ülkemizde hasta reddi yasak olmasına rağmen pratikte uygulanmaya devam etmektedir. Reddedilen hastaların kabul edildiği hastanedeki sonuçlarını değerlendiren bir çalışma şu ana kadar yapılmamıştır. Mevcut çalışmada Ankara ili hastane AS'lerine, ASH 112 ambulansları ile alandan nakledilen ve acil servis doktorları tarafından çeşitli gerekçelerle reddedilerek Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Acil Tıp Kliniğine getirilen hastaların demografik bilgileri, reddedilme nedeni, reddedilen hastaların kabul edildiği Ankara Şehir Hastanesi Acil Tıp Kliniği'nde hastaların ret nedenine uygun işlemlerin yapılma durumu ve ret nedeninin uygunluğu ve hasta sonuçları retrospektif ve kesitsel olarak araştırıldı. Yöntem: Mevcut çalışmada 13.02.2019-31.12.2021 tarihleri arasında Ankara ili hastane AS'lerine ASH 112 ambulansları ile alandan nakledilen ve reddedilerek Ankara Şehir Hastanesi Acil Tıp Kliniğine getirilen hastaların verileri retrospektif ve kesitsel olarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Hastanemize reddedilerek gelen hastaların 443'ü (%53,2) bayan hastaydı ve 370'i (%44.4) 65 yaş üzerindeydi. Hastaların yaş ortalaması 59.19 ±24.93'dir (min:0-max:108). En az reddedilen hasta grubu 22 hasta (%2,6) ile 0-5 yaş aralığında çocuklardı. En çok hasta reddi yapılan aylar sırasıyla Şubat (99, %11.9), Kasım (91, %10.9), Aralık (88, %10.5) aylarıdır. En az hasta reddi yapılan ay ise Temmuz ayıydı, (36, %4.3). Reddedilen hastaların alandan kabul eden hastaneye teslim edilinceye kadar ambulansta geçirdiği ortalama süre 55.79 dakikaydı (min:7- maks: 154 dakika) ve 187 hastanın (%22,4) nakil süresi 1 saat ve üstündeydi (75,90 dk). 573 hastanın (%68,7) hafta içinde, 548 hastanın (%65,70) mesai dışında reddi yapılmıştı. 589 hasta (%70,62) sarı alana kabul edildi ve 278 hastaya (%33.3) AS'de konsültasyon istemi yapılmadı. Üç yüz yetmiş dokuz hasta (%45,4) acil servisten taburcu edildi, 155 hasta (%18,7) yoğun bakım ünitelerine yatırıldı ve 142 hasta (%17.0) diğer kliniklerin servisine yatırıldı. Kabul edilen hastaların en çok yatışının yapıldığı klinikler sırasıyla COVİD YBÜ ve servisleri (72 hasta (%8,64), genel yoğun bakımlar (70 hasta, %8,40), kadın doğum servisi (29 hasta, %3,48) ve nöroloji servisidir (22 hasta, %2,64). Hastane servis ve YBÜ'lerine yatış yapılan 92 hasta (%11,04) öldü. Dahili hastalıklar en sık hasta reddi nedeniydi (581 hasta, %69,70). Hasta ret tanıları sırasıyla COVID (118 hasta, %14,1), pnömoni (64 hasta, %7,6), dispne (26 hasta, %3,12), karın ağrısıydı (25 hasta %3,0). Cerrahi hastalıklar (174 hasta %20,88) nedeniyle reddedilen en sık hastalık kesilerdi (25 hasta, %3,00). Yüz otuz altı hasta (%16.3) reddi uygunsuz ret olarak değerlendirildi. En sık ret nedenleri sırasıyla ilgili branş olmaması (197 hasta, %23,6), acil serviste yatak olmaması (150 hasta, %18,1), acil servis izole alanda yatak yeri olmaması (131 hasta, %15,9), gerekli tetkik ve cihazların olmamasıydı (115 hasta, %13,7). Sonuç: En sık hasta ret nedeni hastanede ilgili branşın olmamasıdır ve en sık reddedilen hasta grubu 65 yaş ve üstü hastalardır. Hastane AS'lerinden reddedilerek hastanemizce kabulü yapılan hasta retlerinin önemli bir kısmının gereksiz ve uygunsuz olduğu bulunmuştur. Hasta reddinin tamamen yasaklanması yerine ülkemiz ihtiyaçlarına uygun Ambulans diversiyon (yönlendirme) politikası ve alandan hastanın tedavisinin sağlanabileceği en uygun hastaneye nakil öncesi ilgili hastane ve 112 Komuta Kontrol Merkezi arasında koordinasyon ve iletişimi artırmaya yönelik çalışmaların yapılmasını öneriyoruz. Anahtar kelimeler: Acil sağlık hizmetleri, acil servis, ambulans diversiyonu, hasta reddi.