Özofagus korozyonlarında hesperidinin striktür gelişimi üzerine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DR. SAMİ ULUS KADIN DOĞUM ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERYEM UĞUR
Danışman: Ayşe KARAMAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Korozif maddelerin alımına bağlı oluşan korozif özofagus yanıkları ve sonrasında gelişen özofagus darlığı önemli bir sağlık problemi olmaya devam etmektedir. Yapılan çok sayıda deneysel ve klinik çalışmaya rağmen günümüzde halen mortalite ve morbiditesi yüksek olan korozif özofagus yanıklarında kesin bir tedavi protokolü yoktur. Doğal bir flavonoid olan Hesperidin (HES) inflamasyon modellerinde inflamasyonun proliferatif ve eksudatif fazında etkilidir. Serbest oksijen radikallerini yok edici etkisi vardır. Bu özelliklerinden dolayı hesperidinin striktür gelişimi üzerinde etkili olabileceği düşünülerek çalışmamızda HES kullanıldı.Çalışmamızda sodyum hidroksit (NaOH) ile korozif özofagus yanığı oluşturulan ratlarda HES tedavisinin özofagusda meydana gelen histopatolojik ve biyokimyasal parametrelerdeki değişiklikler üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada 29 adet dişi Wistar-Albino rat kullanıldı. Gehanno ve Guedon modeli örnek alınarak ratların özofagusunda yanık oluşturuldu. Çalışmada kullanılan ratlar: sham grubu (grup 1), tedavi verilmeyen ve 14 (grup 2) ve 21 (grup 4) gün sonra sakrifiye edilen ratlar ile tedavi verilen ve 14 (grup 3) ve 21. günde (grup 5) sakrifiye edilen grup (grup 5) olmak üzere toplam 5 gruba ayrıldı. Tedavi gruplarında yanık oluşumundan 1 saat sonra 100 mg/kg dozunda intraperitoneal HES tedavisine başlandı ve sakrifikasyon aşamasına kadar tedaviye devam edildi. 14 ve 21 gün sonrasında ratlar sakrifiye edildi. Ratlardan alınan tam kan örnekleri ile distal özofagus spesmenleri histopatolojik ve biyokimyasal olarak incelendi. Tedavinin etkinliğini değerlendirebilmek için, stenoz indeksi (SI), histopatolojik hasar skorlaması, doku ve serum TAS ve TOS düzeyi ile deney öncesi ve sonrası ratların kilosu tartılarak karşılaştırma yapıldı. Bulgular: Çalışmamızda özofagus doku örneklerinin histopatolojik olarak değerlendirilmesinde, inflamasyon, nekroz, fibrozis gibi hasar skorları, HES tedavi gruplarında daha düşük, tedavi uygulanmayan gruplarda ise daha yüksek bulundu. Benzer şekilde SI'da tedavi uygulanmayan gruplarda yüksekken (p<0.05), HES tedavisi uygulanan gruplarda sham grubuna benzer bulundu. HES tedavi grupları arasında SI açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı. Ratlardan alınan kan ve özofagus doku örneklerinin biyokimyasal incelemesinde serum TAS ve TOS, doku TAS ve TOS düzeyleri çalışıldı, fakat gruplar arasında doku TAS-TOS ve serum TOS düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamadı. Çalışmamızda ratların deney başlangıç ve sonundaki tartıları kıyaslandığında tedavi grupları ve sham grubunun tartılarının benzer olduğu görüldü. HES tedavisi verilmeyen gruplardaki ratların tartılarında ise belirgin azalma mevcuttu (p<0,001). Sonuç: Bu çalışmada, korozif özofagus yanık modelinde doku ve serum TAS-TOS düzeylerinin değerlendirilmesinde anlamlı sonuçlara ulaşılamamıştır. HES'in korozif özofagus yanık modelinde, makroskopik ve mikroskopik hasar bulgularını azalttığı, hasar derecesi ile striktür gelişimini engellediği ve özofagus yanığı olan ratlarda beslenme üzerine olumlu etkileri olduğu gösterilmiştir. Korozif özofagus yanıklarında HES tedavisinin etkinliğininin tedavi süresiyle ilişkisinin değerlendirilebilmesi konusunda ileri çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Korozifler, özofagus, özofagus darlığı, antioksidanlar, Hesperidin