Meme kanseri hastalarında neoadjuvan kemoterapi yanıtının MR volumetrik değerlendirilmesi ve patolojik korelasyonu


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE ULUSLARARASI TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AZADEH HAYERI

Danışman: Abdullah Soydan MAHMUTOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Meme kanseri hastalarında neoadjuvan kemoterapi (NAK) tedavisi öncesi ve sonrası manyetik rezonans görüntüleme (MRG) volümetrik ölçümlerinin operasyon patolojisi ile karşılaştırılarak patolojik tam yanıtı saptamada MRG'nin rolü ve performansının araştırılması amaçlanmıştır. İkincil olarak NAK tedavisi sonrası patolojik tam yanıtı tespit etmede moleküler alt tipe özgü MRG performansının araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 2017-2021 yılları arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde meme biyopsisi-memeye yönelik cerrahi operasyonu yapılarak meme kanseri tanısı alan ve neoadjuvan kemoterapi başlanan 109 hasta dahil edildi. Hastaların sistemde kayıtlı dinamik kontrastlı MRG görüntüleri retrospektif olarak incelendi. Hastalara ait yaş, tümörün moleküler özellikleri, aksillanın durumu (negatif, pozitif), operasyon öncesi patoloji sonucu, operasyon patolojisi, operasyon patoloji sonucu, multifokalite durumu, NAK tedavisi öncesi, 4 kür NAK tedavisi sonrası ara kontrol ve 8 kür NAK tedavisi sonrası bitiş MRG volümetrik ölçümleri (çap, volüm, nekrozsuz volüm) kaydedildi. Elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirildi. Bulgular: NAK tedavisi sonrası MRG'ye göre 71 (%65,1) hastanın tam yanıt verdiği, 38 (%34,9) hastanın yanıt vermediği saptandı. Operasyon sonrasında 40 (%38,9) hastanın patolojik tam yanıt verdiği, 63 (%61,1) hastanın yanıt vermediği saptandı. Tüm hastalarda totalde operasyon patoloji sonucu ile NAK tedavisi sonrası MRG sonucu arasında anlamlı uyum saptandı (p<0,001). NAK tedavisi sonrası MRG'nin tam yanıt değerlendirmesinde duyarlılık %50,7, özgüllük %90,0, PPD %88,8, NPD %53,7 bulundu. Moleküler alt gruplarında Luminal B ve HER-2 pozitif olanlarda operasyon patoloji sonucu ile NAK tedavisi sonrası MRG sonucu arasında anlamlı uyum saptanmıştır (sırasıyla; p=0,002, p=0,014). HER-2 pozitif grupta MRG'nin özgüllüğü ve PPD'si %100 ile diğer gruplara göre daha yüksek saptandı. Aksilla negatif ve pozitif grupta operasyon patoloji sonucu ile NAK tedavisi sonrası MRG sonucu arasında anlamlı uyum saptandı (sırasıyla; p=0,025, p<0,001). Multifokalite olan ve olmayan gruplarda operasyon patoloji sonucu ile NAK tedavisi 12 sonrası MRG sonucu arasında anlamlı uyum saptandı (sırasıyla; p=0,001, p=0,008). Operasyon sonrası patolojik tam yanıtı rezidü invaziv kanser olan tüm hastalarda NAK tedavisi sonrası MRG'de ölçülen çap ile rezidü tümörün en büyük çapı arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı (p<0,001). Operasyon sonrası patolojik tam yanıtı rezidü invaziv kanser olan ve moleküler alt tipi luminal B, HER-2 pozitif ve triple negatif olan hastalarda NAK tedavisi sonrası MRG'de ölçülen çap ile rezidü tümörün en büyük çapı arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı (sırasıyla; p=0,001, p=0,008, p=0,013). Operasyon sonrası patolojik tam yanıtı rezidü invaziv kanser olan ve patoloji sonucu İDK olan hastalarda NAK tedavisi sonrası MRG'de ölçülen çap ile rezidü tümörün en büyük çapı arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı (p<0,001). Sonuç: Sonuç olarak NAK tedavisi öncesinde, sırasında ve sonrasında tümörün volümetrik özelliklerinde değişiklik izlendiği saptandı. Dinamik meme MRG'nin, meme kanseri hastalarında NAK tedavisi sonrası patolojik tam yanıtın tahmininde iyi oranda doğruluk gösterdiği bulundu. MRG volumetrik parametrelerinin, NAK tedavisi öncesinde, sırasında ve sonrasında meme kanseri boyutunu değerlendirmek için oldukça etkin bir araç olduğu saptanmıştır.