İnmeli hastalarda ultrasonografik diyafram kalınlığı ölçümü ve pulmoner fonksiyonların değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HİLAL ECE
Danışman: Hakan TUNÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, inmeli hemiplejik hastalarda diyafram fonksiyonunlarının ultrasonografi (USG) ile değerlendirilmesi ve klinik bulgular ile solunum fonksiyon test (SFT) sonuçları arasındaki ilişkilerinin incelenmesidir. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 61 inmeli hasta ve 34 sağlıklı gönülllü alındı. Hastalar ve kontrollerin SFT ve Maksimum İnspiratuar Basınç (MIP) ölçümleri yapıldı. Diyafram kalınlıkları USG ile ölçülerek; demografik, klinik veriler ve SFT sonuçları ile USG ile ölçülen değişkenler arasındaki ilişkiler değerlendirildi. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 60,7±11,5 yıl idi. Hastalık süresi ortalama 5,1±4,5 ay idi. Yirmi üç (%40) hastanın SFT'sinde restriktif bozukluk saptanırken, 6 (%10) hastanın hemiplejik taraf diyafram USG'sinde paralizi (∆kdzi%<%20) saptandı. ∆kdzi% için hemiplejik tarafta Barthel bağımsızlık düzeyi (p=0,016); normal tarafta SF-36 vitalite düzeyinin en önemli ilişkili faktör olduğu saptandı (p=0,004). Zorlu inspiryum sonu kalınlık için; hemiplejik tarafta Barthel bağımsızlık derecesi (p=0,009); normal tarafta ise SF-36 fiziksel rol güçlüğü (p=0,020) ve normal taraf üst ekstremite kas gücü düzeyinin (p=0,004) en önemli ilişkili faktör olduğu saptandı. Sağ hemiplejik grubun paretik taraf diyaframı, sol hemiplejik grubun paretik taraf diyaframından ekspiryum ve inspiryumda daha kalın bulundu (p<0,05). Sağ hemiplejik grubun paretik olmayan taraf diyaframının; ekspiryum, inspiryum ve zorlu inspiryumda sol hemiplejik grubun paretik olmayan taraf diyaframından daha kalın olduğu saptandı (p<0,05). Sonuç: İnme hastaları, diyaframın kalınlaşma yeteneğinde ve inspiratuar kas fonksiyonlarında azalma göstermektedir. Diyafram kalınlığındaki değişim, MIP ve SFT ile korele bulundu. Bu nedenlerle inmeli hastalarda bu faktörler, ilişkili morbidite ve mortaliteyi artıracak pulmoner komplikasyonları önlemek için, diyafram disfonksiyonu açısından, rehabilitasyon öncesi değerlendirilmelidir. Bu amaçla hemidiyafram hareketini değerlendiren, non-invaziv bir yöntem olan B-mod USG, SFT sonuçları ile korele niceliksel bilgiler sağladığı için, faydalı olabilir. Sağ ve sol hemiplejik hastalarda diyafram kalınlıklarının farklı etkilenebileceği ve bu farklılığın sağ hemiplejiklerin daha uzun hastalık süresi, daha iyi fiziksel fonksiyon ve daha az hemiplejik omuz ağrısına sahip olmasından kaynaklanabileceği sonucuna varıldı.