Ayaktan hasta olarak sağlık hizmeti için başvuran 18-64 yaşındaki erişkin bireylerin beslenme biçimleri ve uyku kalitesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞÇE DEMİR

Danışman: Güzin ZEREN ÖZTÜRK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Uyku ve beslenmeyle ilgili sorunların birçok hastalıkla yakın ilişkisi olduğu ve bireylerin sağlık durumu ile yaşam kalitesini ciddi şekilde etkilediği bilinmektedir. Özellikle gıda üretiminde yapay kimyasal madde kullanımının yaygınlaşması, işlenmiş gıda üretiminin giderek artması, kentleşme, çevre ve gıdaya erişim sorunları, dünya ölçeğinde gelir dağılımının giderek bozulması, hızla değişen çalışma koşulları gibi çok sayıda etken, doğrudan veya dolaylı olarak bireylerin hem beslenme hem de uyku durumlarında değişikliklere ve sorunlara neden olmaktadır. Bu sorunların giderek önemli halk sağlığı sorunlarına ve artan mali yüklere de neden olduğu görülmektedir. Bu nedenle, sağlık uzmanlarının birey ve toplum sağlığının korunmasına yönelik beslenme ve uyku programlarına ilişkin güncel bilgileri takip ederek, bilimsel gelişime katkı sunacak çalışmalar yapması ve edindikleri bilgileri hastalarıyla paylaşmaları büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada da yetişkin bireylerin sosyodemografik özelliklerinin belirlenerek, insan ve toplum sağlığının en önemli faktörlerden olan beslenme biçimi ile uyku kalitesi arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmaya alınan 150 katılımcının %63,3'ü (n=95) kadın, %36,7'si (n=55) erkekti. Katılımcıların %25,3'ü (n=38) çalışmayan, %59, 3'ü (n=89) beyaz yakalı, %15,4'ü (n=23) mavi yakalı çalışanlardan oluşmuştu. Katılımcıların toplam PUKİ puanı 4 ile 19 arasında değişmekte olup, ortalama puanları 6,65' dir. Toplam olarak 5 ve üzeri puan alan 'kötü uyku kalitesine sahip kişiler %99,3 (n=149) ile katılımcıların çoğunluğunu oluşturmaktaydı. Kadınlarda PUKİ toplam puanı erkeklere göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti. Cinsiyet, öğün atlama davranışı, kafein içerikli içecekleri tüketme sıklığı, günlük uyku saatlerinin düzenliliği ve günlük yeterli süreyle uyuma ile uyku kalitesi arasında istatistiki olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. PUKİ toplam ve alt bileşen puanları ile meslek, eğitim seviyesi, gelir düzeyi ve tüketilen besin grupları arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. ÜFBA alt bileşen puanları ile PUKİ toplam ve alt bileşen puanları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki saptanmamıştır.