Ektopik gebelikte endometrial kalınlığın tek doz metotreksat tedavisinin başarısındaki etkinliği

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ECE CAHİDE UĞUR ÖZİZMİRLİLER

Danışman: Atalay EKİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmanın amacı, ektopik gebelikte metotreksat (MTX) tedavisinin başarısını öngörmek için tedavi öncesi transvajinal ultrason incelemesinde endometrial kalınlığın değerlendirilmesi ve tedavi başarısını erken dönemde belirleyebilecek belirteçlerin saptanmasıdır. Bu bilgilerin ışığında, maternal mortalite ve morbiditenin azaltılmasına katkıda bulunulması hedeflenmektedir. Gereç ve Yöntem: Araştırmada Aralık 2018- 2023 tarihleri arasında Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinde ektopik gebelik tanısı ile MTX uygulanan 229 hasta retrospektif olarak incelendi. MTX tedavi etkinliğinin gruplandırması; 1.doz MTX tedavisi verilen ve tedavinin başarılı olduğu olgular (7. gün serum β-hCG değerinde, 4. gün serum β-hCG değerine göre ≥%15 düşüş olan ve cerrahiye gitmeyen hastalar) 1. grup olarak belirlendi. 1. doz MTX tedavisinde komplikasyon gelişen, tedavi başarısız olan ve cerrahiye giden, 2. doz MTX tedavisinin verildiği ve tedavinin başarılı olduğu olgular, 2. doza rağmen başarı sağlanamayıp cerrahiye giden olgular 1.doz başarısız grup kabul edilerek 2. grup olarak ayrıldı. Endometrial kalınlığın, tek doz MTX tedavi başarısını öngörmedeki etkinliği incelendi. Cut-off değeri hesaplandı. Tedavi başarısına etki eden olası faktörler incelendi. Bulgular: Çalışmamızda, birinci doz MTX tedavisi alan hastaların tek doz başarılı ve tek doz başarısız olmak üzere iki grubu incelendi. Gravide, parite, NSD, abort, D/C ve gebelik haftası (SAT) açısından iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Başvuru β-hCG değeri, 1. gün β-hCG, 4. gün β-hCG, 7. Gün β-hCG değerleri 1. doz MTX başarılı olan grupta istatikstiksel olarak anlamlı derecede düşük çıkmıştır. MTX 1. doz sonrası, 1-4. günler ve 1-7. günler arasındaki β-hCG düşüş yüzdesi, tedavi başarısı olan grupta istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde daha yüksek bulundu. İlk doz MTX tedavisinin başarılı olduğu grup, endometrial kalınlık açısından daha düşük ölçümlere sahiptir ve bu düşüklük istatistiksel olarak anlamlıdır. Endometrial kalınlığın MTX 1.doz başarısına göre yapılan ROC analizi cut-off değerinin 6,1 mm olduğunu göstermiştir. Sonuç: Metotreksat tedavisinin etkinliği üzerinde en belirleyici faktörün, hastaların başvurduğu anda ve metotreksatın uygulandığı günkü β-hCG değeri olduğunu tespit ettik. Öncelikli olarak incelediğimiz endometrial kalınlığın, metotreksat tedavisinin başarısı üzerinde yeterince anlamlı bir etkiye sahip olmadığını belirledik.