Dı̇smenore yakınması olan kadınlarda hı̇steroskopı̇ eşlı̇ğı̇nde yapılan servı̇kal dı̇latasyonun uzun dönem sonuçları prospektı̇f inceleme


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SELCEN GÜLMEZ

Danışman: Arzu Bilge TEKİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dismenore, kelime kökeni olarak ağrılı menstrüasyon anlamına gelen jinekolojik bir hastalıktır. Dismenore kadınlardaki en sık pelvik ağrı nedenleri arasında yer almaktadır. Üreme çağındaki kadınların jinekoloji poliklinik başvurularının önemli bir kısmını dismenore oluşturmaktadır. Hasta konforunu ve günlük aktivitelerini engelleyecek düzeye ulaşabilen bu ağrının palyasyonunda ortak görüş medikal tedavidir. Medikal tedavide ilk ve yaygın seçenek olarak nonsteroid anti-inflamatuar ilaçlar (NSAİİ) ve oral kontraseptifler (OKS)kullanılmakla birlikte dirençli dismenore olgularında servikal dilatasyonun da fayda sağlayabildiğine dair bilgi mevcuttur. Bu işlem ile menstruasyon kanının kolay drenajı ve paragangliyonik reseptör hasarı ile rahatlama sağlanmaktadır. Servikal stenozun dismenorenin şiddetini artırdığı eski dönemlerden itibaren öne sürülen bir hipotezdir. Kliniğimizde polikliniklere 30 Ocak 2021 - 1 Mayıs 2022 tarihleri arasında infertilite, anormal uterin kanama gibi ağrı ile ilişkisiz şikayetler ile gelen hastalar taranmıştır. Başvuru şikayetleri sonucu uygun endikasyonlar ile histeroskopi ameliyatı planlanan hastalarda primer dismenore sorgulanmıştır. Primer dismenore şikayeti olan ve histeroskopi operasyonu öncesi servikal dilatasyon gerçekleştirilen randomize seçilmiş 30 hastadan oluşan çalışma grubuna preoperatif ve postoperatif 1. ve 2. ay, 1. ve 2. Yıl değerlendirmeleri yapılmıştır. Görsel Analog Skor (VAS), Wong-Baker Yüz Ağrı Skalası, "Dismenore Şiddetinin Değerlendirilmesi İçin Sözel Çok Boyutlu Puanlama Sistemi" ve EQ-5D Yaşam Kalitesini Ölçme anketleri kullanılarak ağrı ve dismenore şiddeti değerlendirilmiştir. Kısa dönem ve uzun dönem değerlendirmeleri için yapılan Görsel Analog Skor (VAS), Wong-Baker Yüz Ağrı Skalası, "Dismenore Şiddetinin Değerlendirilmesi İçin Sözel Çok Boyutlu Puanlama Sistemi" ve EQ-5D Yaşam Kalitesini Ölçme anketlerinin hepsinin kısa dönem ve uzun dönem sonuçları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark görülmüştür (p<0,001). Çalışma katılımcılarının değerlendirmeleri sonucu histeroskopi ile oluşan servikal dilatasyonun dismenore için anlamlı palyasyon sağladığı görülmüştür. Oluşan dilatasyonun iatrojenik ve geçici olması sebebiyle uzun vadede palyasyonun etkisinin azaldığı izlenmiştir. Çalışma sonucunda dismenore etiyolojisinde servikal stenozun yeri bir kez daha vurgulanmış olup şiddetli olgular için tedavi seçenekleri arasında servikal dilatasyonun da var olduğu görülmüştür.