Tip 2 diabetes mellitus tanılı bireylerde sarkopenik obezite sıklığı ve etkileyen faktörler


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA ÖZTÜRK KAYA

Danışman: Devrim Sinem KÜÇÜKSARAÇ KIYICI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Sarkopenik obezite, sarkopeni ve obezitenin birlikte bulunduğu mortalite ve morbiditesi yüksek olan klinik bir durumdur. Çalışmamızda tip 2 diabetes mellitus (T2DM) ve obezite tanılı bireylerde sarkopenik obezite sıklığı ile etkileyen klinik ve metabolik faktörlerin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Çalışma T2DM ve obezite tanısı ile takipli, median yaşı 55 (minmaks.:45-65) yıl, %69,9 (n=137) kadın olan 196 hasta ile gerçekleştirildi. Hastaların sosyodemografik verilerinin toplanması ve antropometrik ölçümlerinin gerçekleştirilmesini takiben alınan kan örneklerinden hemogram, biyokimya ve serum vitamin D düzeyi ölçümü gerçekleştirildi. Biyoelektrik empedans analizi (BİA) ile kilo, yağ oranı ve yağsız vücut kütlesi (FFM) ölçüldü. İskelet kası kütlesi (SMM) 0,566xFFM formülüne göre hesaplanarak vücut ağırlığına göre oranı belirlendi. Kas gücü el dinamometresi ile ölçüldü. Kas gücü ve iskelet kas kütlesinin referans değerlere göre birlikte düşük bulunması durumunda sarkopenik obezite tanısı konuldu. Protein alımı üç günlük besin tüketim anketi ile, fiziksel aktivite düzeyi ise Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi ile değerlendirildi. Bulgular: Hastaların %6,1'inde (n=12) sarkopenik obezite saptandı. Erkeklerin %10,1 (n=6)'inde ve kadınların %4,3 (n=6)'ünde sarkopenik obezite vardı. Sarkopenisi olan ve olmayan grup arasında yaş ve cinsiyet dağılımı açısından fark yoktu. Sarkopenik obezitesi olmayan grupta kas kütlesi oranı (p=0,002) ve kas gücü (p=0,014) anlamlı olarak daha yüksek idi. Sarkopenik obezitesi olan grupta olmayan gruba göre BKİ, bel çevresi ve yağ oranı anlamlı olarak daha yüksek bulundu (sırasıyla; p<0,001 p<0,001 ve p=0,006). Metabolik parametreler, serum D vitamini, günlük protein alımı ve fiziksel aktivite düzeyi açısından her iki grup arasında anlamlı fark yoktu. Yapılan regresyon analizinde BKİ (p=0,049; OR=1,180), bel çevresi (p=0,009; OR=1,119) ve AST (p=0,010; OR=1,041) düzeyindeki artışın sarkopenik obezite riskini arttırdığı saptandı. Sonuç: Çalışmamız T2DM tanılı bireylerde sarkopenik obezitenin görülebildiğini ve sarkopenik obezitesi olan bireylerde olmayan bireylere göre BKİ, bel çevresi ve yağ oranının daha yüksek olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Tip 2 diabetes mellitus, sarkopenik obezite, sarkopeni.