Aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin çocuklara kötü muamele hakkında bilgi, tutum ve davranışları ile kendi tecrübeleri arasındaki ilişki


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAKIRKÖY DR. SADİ KONUK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MİHRİBAN ÖZGÜR

Danışman: Sadık Sami HATİPOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmamızın amacı İstanbul ilindeki Aile Hekimliği uzmanlık öğrencilerinin çocuklara kötü muamele ile ilgili bilgi, tutum ve davranışları ve kendi tecrübeleri ile ilişkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Araştırmamız gerekli izinler alındıktan sonra 30/11/2021- 30/01/2022 tarihleri arasındaki 2 aylık periyotta İstanbul ilinde bulunan hastanelerde görev yapan 264 Aile Hekimliği uzmanlık öğrencisi hekim ile yapılmıştır. Sosyodemografik sorular ve Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeğinden oluşan anket çevrimiçi ortamda doldurulmuştur. İstatistiksel analizde SPSS 25.0 paket programı kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmamız 264 hekim ile yapılmış olup; hekimlerin %68,9'u (n=182) kadın, %31,1'i (n=82) erkektir. Yaş grupları incelendiğinde, %58,3'ünün (n=154) 23- 29 yaş grubunda, %38,3'ünün (n=101) 30-39 yaş grubunda, %3,4'ünün (n=9) 40 yaş ve üzeri olan grupta yer aldığı gözlenmiştir. Medeni durumlarına bakıldığında %48,1'i (n=127) evli, %51,9'u (n=137) bekârdır; %24,6'sının (n=65) çocuğu vardır. Çocuk istismarı olgusu veya şüphesi ile karşılaştığında bildirim yapacağını belirten hekim oranı %94,7 (n=250) iken; %5,3'ü (n=14) bildirim yapmayacağını belirtmiştir. Bilgi düzeyini ölçmek için sorulan sorular doğru seçenek bazında puanlanıp bir hesaplama yapılmıştır. Bu durumda alınabilecek minimum puan 0 olup, maksimum puan 21'dir. Çalışmamızda ise hesaplama sonucu elde edilen bilgi düzeyi puanları 2 ile 15 arasında değişmekte olup, ortalama 11,40±2,89 olarak hesaplanmıştır. Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği toplam puanları 25 ile 82 arasında değişmekte olup, ortalama 35,73±11,09 saptanmıştır. Aile Hekimliği uzmanlık öğrencilerinin çocuklara kötü muamele hakkında bilgi düzeyi ve Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği alt ölçek puanları ile ilişkisi incelendiğinde, fiziksel istismar ve fıziksel ihmal puanları ile çocuğun kötüye kullanımında hekimin bilgi düzeyi arasında negatif yönlü istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p 0,05). Sonuç: Çalışmamızda çocukluğunda fiziksel istismar ve fiziksel ihmal mağduru olan hekimlerin, çocuklara kötü muameleyi tanıma ve farkındalık düzeylerinin daha düşük olduğu bulunmuştur. Bu sonuç çocukluk çağında fiziksel olarak kötü muameleye maruz kalan bireylerin bu davranışları normalleştirdiğini düşündürmektedir. Bu yüzden çocukluk çağında kötü muameleye maruz kalmış hekimlerin profesyonel destek almaktan çekinmemeleri gerektiğini, kendi travmalarını iyileştirmelerinin Çİİ bilgi ve farkındalığını da arttıracağını düşünmekteyiz. Çalışmamıza katılan hekimlerin %25,4'ü Çİİ bildirimi ile yasal olarak yükümlü olduklarını bilmediğini belirtmiştir. Ayrıca Çİİ bildiriminde bulunan hekimlerin en zorlandığı aşamanın yasal süreç/gerekli kurumlarla temasa geçme olduğu bulunmuştur. Bu konuda hekimlere yönelik eğitimlerin düzenlenmesinin, hekimlerin önemli bir halk sağlığı sorunu olan Çİİ ile ilgili bilgi düzeyini ve adli bildirim yükümlülüğü bilincini arttıracağını düşünmekteyiz.