Multipl sklerozlu hastalarda izokinetik egzersizin, yürüme, denge, propriosepsiyon ve düşme korkusuna etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELEK AYKUT
Danışman: Burcu DUYUR ÇAKIT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızda, Multipl Skleroz'lu (MS) hastalarda bilateral kuadriseps ve hamstring güçlendirme egzersizlerinin; yürüme, denge, yaşam kalitesi, kas gücü, diz eklem pozisyon hissi (EPH) ve kinezyofobi üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçladık. Materyal ve Metod: Prospektif randomize kontrollü çalışmamıza dahil edilen 60 MS hastasının 10'u çalışma dışı bırakıldı. 50 hastanın 25'i izokinetik egzersiz grubuna, 25'i ise denge ve alt ekstremite güçlendirme egzersizlerinden oluşan ev egzersiz programı grubuna randomize edildi. Tedavi öncesinde ve sonrasında hastaları; 10 Metre Yürüme Testi (10 MYT), Dinamik Yürüme indeksi (DYİ), Berg Denge Testi (BDT), modifiye Düşme Etki Skalası (mDES), Vizüel Analog Skala (VAS), hasta ağrı çizimi (ağrı bölgeleri ve tipleri), Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ), Multipl Skleroz Yaşam Kalitesi Ölçeği-54 (MSYKÖ-54)'ün toplam, fiziksel, bilişsel, enerji ve ağrı skorları, bilateral izokinetik kas testi (60 ve 180°/sn açısal hızlarda kuadriseps ve hamstring pik tork/vücut kitle indeksi-PT/VKİ ve hamstring/kuadriseps oranı-H/Q parametreleri ile) ve izokinetik dinamometreyle bilateral EPH testi (15-45-60° EPH mutlak açısal hata (MAH)) ve ortalama MAH (OMAH) parametreleri ile değerlendirdik. Bulgular: İzokinetik egzersiz grubunda 19, ev egzersiz programı grubunda 21 hasta çalışmayı tamamladı. Tedavi programı sonrasında, izokinetik egzersiz grubunda; etkilenmiş ve etkilenmemiş dizde 60°/sn ve 180°/sn kuadriseps ve hamstring PT/VKİ ile etkilenmiş dizde 180°/sn H/Q oranı, MSYKÖ-54 fiziksel ve enerji skorları, BDT, mDES, DYİ risk grubu ve etkilenmemiş diz 15° EPH MAH ve OMAH değerlerinde anlamlı düzelme saptandı (p 0,05). İki grup arası değerlendirmelerde; BDT, MSYKÖ-54 toplam ve fiziksel skoru, etkilenmemiş diz 15° EPH MAH, etkilenmemiş dizde 60°/sn hamstring ve kuadriseps PT/VKİ ile 180°/sn kuadriseps PT/VKİ, etkilenmiş dizde 60°/sn kuadriseps ve hamstring PT/VKİ ve 180°/sn H/Q oranında görülen iyileşme farkı izokinetik egzersiz grubunda daha fazlaydı (p<0,05). Sonuç: Sonuç olarak izokinetik egzersizler, kas gücü, denge ve yaşam kalitesi üzerinde olumlu etkilere sahiptir ve MS'li hastaların rehabilitasyonunda güvenle kullanılabilir. Anahtar kelimeler: Multipl Skleroz, İzokinetik Egzersiz Programı, Kuadriseps ve Hamstring Güçlendirme, Ev Egzersiz Programı, Ambulasyon, Denge, Düşme Korkusu, Eklem Pozisyon Hissi, Kinezyofobi