Prematüre bebeklerde kombine APGAR skorunun neonatal morbidite ve mortaliteye olan etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMA BAŞARAN BOZKURT
Danışman: Hayriye Gözde KANMAZ KUTMAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş:APGAR skoru yaşamın ilk dakikalarında yenidoğanın klinik durumunu ve doğum sonra adaptasyonunu değerlendirmede kullanılır, doğumdan sonraki birinci ve beşinci dakikalarda görünüm, kalp atımı, refleks yanıtı, kas tonusu ve solunum olmak üzere beş parametreye bakılır. Bu parametrelerden kas tonusu ve refleks yanıt ise bebeğin matürasyon düzeyine bağlıdır, bu nedenle prematüre bebekler yalnızca fizyolojik olarak olgunlaşmamış olmalarından dolayı düşük skorlanabilmektedir. Gebelik haftasıyla uyumlu reflekslere sahip olan preterm bir bebeğin nasıl skorlanması gerektiğine dair henüz literatürde bir uzlaşı yoktur. Özellikle preterm bebekler için kısıtlılıkları değerlendirildiğinde geleneksel APGAR skorunun yerine öngörü gücü daha yüksek ve daha kapsamlı bir alternatif kullanılabilir mi sorusu akıllara gelmektedir. Amaç: Bu çalışmada prematüre bebeklerde doğum sonrası yaşamın 1. ve 5. dakikalarında uygulanan APGAR skoru ile olası resüsitasyon parametrelerini de kapsayan kombine APGAR skorunun mortalite ve morbiditeyi öngörmedeki gücü kıyaslanarak, preterm bebeklerin değerlendirilmesinde kombine APGAR skorunun bir standart olarak kullanılıp kullanılamayacağının ortaya koyulması amaçlanmıştır. Ayrıca 32 haftanın altında doğan preterm bebekler için hesaplanan CRIB-2 skoru da mortaliteyi öngörme gücü açısından kombine APGAR skoru ile karşılaştırılmıştır. Gereç -yöntem: Araştırma, geriye dönük olarak toplanan klinik veriler üzerinden yürütülmüş olup, istatistiksel analizler IBM SPSS. Statistics for Windows, Version 22.0 (IBM Corp., Armonk, NY, USA) programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Tanımlayıcı istatistiklere ek olarak; normal dağılım varsayımlarına bağlı olarak parametrik (Student-t testi) ve parametrik olmayan (Mann–Whitney U, Kruskal–Wallis) testler uygulanmış, kategorik değişkenler için Ki-kare ve Fisher'ın exact testi kullanılmıştır. Sürekli değişkenler arasındaki ilişkiler Spearman korelasyon analizi ile incelenmiş ve mortalite ile ilişkili olabilecek risk faktörleri lojistik regresyon analizleri ile değerlendirilmiştir. Bulgularve sonuç:Elde ettiğimiz bulgular ile geleneksel APGAR, Kombine APGAR ve CRIB II skorlarının kaybedilen bebeklerde anlamlı olarak düşük olduğu gösterilmiştir. Geleneksel APGAR ve kombine APGAR skorları ile sık rastlanılan neonatal morbiditelerden fototerapi ihtiyacı olan hiperbilirubinemi dışında tüm morbiditelerle anlamlı olarak ilişkili bulunmuştur. Mortalite riskinin en önemli belirleyicilerinin gestasyon haftası ve doğum ağırlığı olduğu gösterilmiştir. Gebelik haftası ve doğum ağırlığına göre düzeltildiğinde geleneksel APGAR, kombine APGAR ve CRIB II skorları tek başlarına bağımsız olarak mortalite belirleyici değildir. Anahtar Kelimeler:Prematürite, APGAR skoru, Kombine APGAR skoru, Mortalite, Morbidite