Senkop ile başvuran çocuklarda B12 vitamini düzeyi ile kalp hızı değişkenliği arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, ÇOCUK SAĞLIĞI VE EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE MİNE AVCI
Danışman: Kamil ŞAHİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Senkop ile Başvuran Çocuklarda B12 Vitamini Düzeyi ile Kalp Hızı Değişkenliği Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi GİRİŞ ve AMAÇ: Senkop, geçici serebral hipoperfüzyona bağlı olarak meydana gelen, ani başlangıçlı bilinç kaybı ve postural tonus kaybı ile sonuçlanan bir durumdur. Aileleri de kaygılandırdığı için, çocuk kardiyoloji polikliniklerine sık başvuru nedenidir. Çocuklarda ani ölüm sebebi olan kalp hastalıkları ile karışabildiği için ayırıcı tanıda önemli yer tutar. Bening bir durum olmakla birlikte beklenmedik yer ve zamanda meydana gelmesi ve ani bilinç kaybı sonucu travmaya neden olabileceğinden çocuk ve adölesan yaş grubunda hayat kalitesini etkileyen, ek hastalıklar ve mortalite sebebi olabilen ciddi bir durumdur. Çocuklarda en sık senkop nedeni vazo-vagal veya nöral aracılı senkop olup, olguların %73'ünü oluşturur. Otonomik disfonksiyonu olan kişilerde tetikleyici faktörlerin olmasıyla vazovagal senkop gelişir. Aynı şekilde B12 vitamini eksikliğinde hemodinamik ve otonomik sinir sisteminde bozulma olduğu kontrollü çalışmalarda gösterilmiştir. Vitamin B12 eksikliğinin kardiyak otonomik disfonksiyona ve kalp ejeksiyon fraksiyonunda azalmaya neden olduğu bilinir hale gelmiştir. Elektrokardiyografi monitörizasyonunun 24 saatlik kayıtlarındaki QRS komplekslerinin zaman aralıklarındaki değişimi, kalp hızı değişkenliği olarak isimlendirilmektedir. Kalpteki parasempatik-sempatik fonksiyonların non-invaziv değerlendirilmesi, ritm değişikliklerinin saptanmasında kullanılan kalp hızı değişkenliği güvenilir bir yöntemdir. Kalp hızı değişkenliği ölçümü, 24 saatlik ritm holter kayıtları üzerinden zaman aralıklı (SDNN, SDANN, pNN50, SSDNN-i, RMSSD) ve frekans aralıklı (HF, LF, LF/HF) parametreler kullanılarak yapılabilmektedir. B12 vitamini eksikliği toplumda sık görülen bir nütrisyonel problemdir. Bununla birlikte tespit ve tedavisi kolayca yapılabilmektedir. Biz bu çalışmada senkop geçiren hastalarda B12 vitamininin kardiyak otonomik fonksiyon üzerindeki etkisi göz önüne alınarak B12 vitamininin senkop ile ilişkisini değerlendirmeyi hedefledik GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışmaya 2016-2021 yılları arasında SBÜ Sultangazi Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Çocuk Kardiyoloji polikliniğine bayılma şikayeti ile başvuran 24 saatlik ritim holter takılan ve B12 düzeyi bakılan hastalar alındı. Anemi, D vitamini eksikliği, kardiyak problem ve senkopa sebep olabilecek diğer organik ve metabolik sebepler tespit edilen hastalar çalışmaya alınmadı. Hastaların klinik bilgileriyle birlikte yaş, cinsiyet, EKG ve kalp hızı değişkenliği verileri hesaplanarak standardize edilmiş bir form ile kayıt altına alındı. Araştırma sonucunda elde edilen veriler SPSS 15.0 programında değerlendirildi. BULGULAR: 2016-2021 yılları arasında SBÜ Sultangazi Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Çocuk Kardiyoloji polikliniğine başvuran çalışma verilerimize uyan 127 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Bu hastalardan 84' ü kız (%66,1) 43'ü (%33,9) erkektir. Çalışmamızda kız/erkek oranı 1,9 /1 olarak görüldü. Cinsiyet dağılımları istatiksel olarak anlamlı bulundu (p 200 ng/L olan iki grup arasında karşılaştırıldı. B12 vitamin düzeyi 200 olanlara göre yüksekliği anlamlı bulundu (p=0,039). SDANN yaş ile SDNN hastalık süresi ve hemoglobin düzeyi arasında pozitif korelasyon görüldü (r=0,017 r=0,018 r=0,007). Hastaların B12 düzeyi yaş ile negatif yönde, D vitamini düzeyi ile zayıf pozitif ve LF/HF oranı ile pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p=0,032 p=0,044 p=0,009). SONUÇ: Çalışmamız çocukluk yaş grubu senkop atağı ile gelen B12 vitamin düzeyinde düşüklük olan hastalarda kalp hızı değişkenliği değerlendirmesinde bizi aydınlatabilecek veriler sunmaktadır. Senkop kliniğiyle başvuran hastalarda otonomik disfonksiyon ve parasempatik aktivite artışı olduğu akılda tutulmalıdır. Ve bu klinik karşımıza çıktığında, gerekli olduğu takdirde kardiyolojik ve nörolojik inceleme ile vitamin B12 düzeyinin de ihmal edilmemesi ve eksiklik olduğu takdirde yerine koyma tedavisinin daha dikkatli ve hızlı başlanması gerektiği düşünülmüştür. Anahtar kelimeler: Çocuk, senkop, B 12 vitamin eksikliği, kalp hızı değişkenliği