Yoğun bakım ünitelerinde ventilatör ilişkili pnömoni önleme yöntemlerine uyumun ve ventilatör ilişkili olay insidansının araştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÖKHAN ERDEM

Danışman: Dilek ÜNAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ventilatör ilişkili pnömoni (VİP), yoğun bakım ünitelerinde sık karşılaşılan ve mortalitesi yüksek bir hastane enfeksiyonudur. Ventilatör ilişkili olay (VİO) ise mekanik ventilasyona (MV) bağlı gelişen enfeksiyöz ve non-enfeksiyöz komplikasyonları kapsamaktadır ve oksijenasyonun bozulmasına göre tanımlanır. VİO sürveyans kriterleri, VİP tanımına kıyasla daha objektiftir ve karşılaştırılabilir, ölçülebilir kriterler sunmaktadır. VİP ve VİO gelişmesini önlemek amacıyla uygulanan birçok yöntem vardır; bu yöntemlerin bir demet olarak uygulanması ile bu komplikasyonların önlenebileceği gösterilmiştir. Bu çalışmanın amacı, bir eğitim araştırma hastanesinin yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) belirli bir dönemdeki VİO insidansı ve VİP önleme kurallarına uyumun araştırılmasıdır. VİP önleme kurallarına uyumun araştırılması için bir yöntemler demeti skalası oluşturuldu; VİO insidansı ise 2013 Amerika Birleşik Devletleri Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC) sürveyans kriterlerine göre belirlendi. GEREÇ VE YÖNTEM Bu çalışma, Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Anestezi ve Reanimasyon 1-2-3-4, Genel Cerrahi, Beyin ve Sinir Cerrahisi, Nöroloji ve Dahiliye Yoğun Bakım Üniteleri'nde Nisan - Haziran 2019 arasında ventilatör ilişkili olay insidansı ve ventilatör ilişkili pnömoni önleme kurallarına uyumun araştırıldığı prospektif gözlemsel bir vaka kontrol çalışmasıdır. VİP önleme kurallarına uyumun araştırılması için bir yöntemler demeti oluşturuldu; VİO insidansı ise 2013 Amerika Birleşik Devletleri Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC) sürveyans kriterlerine göre belirlendi. Hasta özelliklerinin, yoğun bakımlardaki hasta dağılımının ve yoğun bakım yatış nedenlerinin VİO gelişimi üzerine etkileri analiz edildi. BULGULAR Araştırma 98 hasta ile tamamlandı. Araştırma popülasyonunda VİO görülme insidansı %20,4' dür. VİP önleme demetlerine uyum oranının yoğun bakımlar arasında %65 ile %85 arasında değiştiği saptandı. VİP önleme demetine uyum oranının %65 olması ve bu demetin kriterlerine uyumdaki her %10 azalmanın VİO gelişme riskini artırdığı gösterildi. VİO gelişmesine katkıda bulunan diğer önemli risk faktörlerinin; MV süresi ve YBÜ yatış süresinin uzaması, eritrosit süspansiyonu transfüzyonu yapılması ve transfüzyon miktarının artması, operasyon süresinin uzaması, sedatif kullanımı, beslenme şekli, prokinetik ajan kullanılmaması, koma skorunun düşük olması, endotrakeal aspirasyon sıklığı, nazogastrik kullanımı, santral venöz katater kullanımı, kardiyopulmoner arrest varlığı, abdominal distansiyon olması, steril aspirasyon tekniğinin uygulanmaması olduğu gösterildi. SONUÇ Hastanemiz YBÜ'lerinde 2013 CDC kriterlerine göre VIO insidansı %20,4'tür. VIO gelişme riski, VİP önleme demetine uyumun düşük olması ile birlikte, hasta özellikleri ve yoğun bakım tedavilerinden kaynaklanan birçok faktörün varlığı ile artmaktadır. Hastanemiz yoğun bakım üniteleri arasında VİO önlem demetlerine uyum bakımında büyük farklılıklar vardır, bu durum konu ile ilgili eğitim faaliyetlerinin gerekliliğine işaret etmektedir.