Endometrioma tanısı olan reprodüktif dönemdeki kadınlarda 'Cysteine-rich heparin-binding protein (CCN-1 protein)' seviyesinin ölçülmesi ve hastalığın şiddeti ile ilişkisinin değerlendirilmesi

ÖZGE SAYGILI İRHAN

Endometrioma tanısı olan reprodüktif dönemdeki kadınlarda 'Cysteine-rich heparin-binding protein (CCN-1 protein)' seviyesinin ölçülmesi ve hastalığın şiddeti ile ilişkisinin değerlendirilmesi

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE SAYGILI İRHAN

Danışman: Yusuf ÜSTÜN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Endometriozis, reprodüktif yaştaki kadınların %10'unu etkileyen kronik pelvik ağrıya ve infertiliteye neden olan yaygın bir jinekolojik hastalıktır. Endometriozis gelişimi ile ilgili ilk ortaya konulan ve en çok kabul gören hipotez; retrograd menstrüasyon teorisidir. Dökülen endometrium dokusunun retrograd akımına ek olarak peritoneal yüzeylere ve ovaryan dokuya implantasyonu için bozulmuş immünolojik mekanizmasına ek olarak yeni kan damarları oluşumu gereklidir. Bu çalışmada endometrioma tanılı hastalarda ektopik endometrial dokuda eksprese edildiği ve anjiogenezi regüle ettiği saptanan CCN-1 (Cry61-Cystein rich heparin binding protein 61)'in serum seviyelerini değerlendirmeyi amaçladık. Yöntem: Bu prospektif, tek merkezli, vaka kontrol çalışmasında; endometrioma tanılı, reprodüktif dönemdeki (18-45 yaş) 30 hasta çalışma grubuna ve aynı yaş grubundaki tanımlanabilen jinekolojik patolojisi olmayan 32 kontrol grubu hastası çalışmaya dahil edildi. Son 6 ay içerisinde herhangi bir sebep ile oral kontraseptif, progestojen ve GnRH analoğu kullanımı olan hastalar çalışmaya dahil edilmedi. Çalışmaya dahil edilen her hastanın demografik verileri ve klinik özgeçmişleri gibi parametreler kaydedilmiştir. CCN-1 serum örneklerinde ELİSA (Enzyme-Lİnked Immunosorbent Assay) yöntemi ile çalışıldı. Sonuçlar: Endometrioma tanılı hastaların serumlarında kontrol grubuna göre CCN-1(Cry61-Cystein rich heparin binding protein 61) seviyeleri anlamlı olarak yüksek saptandı. CA-125 ile kıyaslandığında endometrioma tanısında sensitivite ve spesifitesi daha düşük bulundu. CA125 ile kullanıldığında tanıda sensitivitede ve spesifitede artış izlendi. Tartışma: Endometriozis tanılı hastalarda CA125 ile görüntüleme yöntemleri birlikte kullanıldığında endometrioma tanısı için daha güvenilir sonuçlar elde edilebilir. Sonuçlar, farklı biyobelirteçlerin kombinasyonunu içeren çoklu bir yaklaşımın, endometriyozisli hastalarda endometrioma için daha sağlam bir tanı stratejisi sunabileceğini desteklemektedir. Bu bulguları doğrulamak ve CCN-1 ve CA-125'in klinik kullanımını daha geniş bir bağlamda keşfetmek için daha büyük örneklemlerle ve çeşitli popülasyonlarla ilgili daha fazla çalışmalara ihtiyaç vardır. Ayrıca, CCN-1'in endometrioma patogenezindeki altta yatan mekanizmalarının araştırılması, hastalığın ve biyomoleküler belirteçlerinin daha derin bir anlayışına katkıda bulunabilir. Anahtar Kelı̇meler: Endometrioma, Anjiogenez, CCN-1(Cry61-Cystein rich heparin binding protein 61)