Akut pulmoner embolizm tanısı alan ve hospitalize olan hastalarda hipokalseminin mortalite üzerine etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜL ÜNALAN

Danışman: Ayşe BAHADIR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Pulmoner emboli kardiyovasküler hastalıklar içerisinde mortalite açısından 3.sırada yer alan bir akciğer hastalığıdır. Yapılan çalışmalarda kalsiyumun koagülasyon kaskadında görev alması, platelet adezyonunda rol oynaması nedeni ile pulmoner embolide mortalite risk belirlenmesinde prognostik faktör olarak kullanılabileceği düşünülmüş olmakla birlikte bu hipotezi destekleyecek literatürde yeterli çalışma bulunmamaktadır. Bu nedenle çalışmamızda pulmoner emboli nedenli hospitalize olan hastalarda hipokalseminin mortalite üzerine etkisini incelemeyi amaçladık. Materyal ve metot: Çalışmaya ocak 2022-aralık 2023 tarihleri arasında pulmoner emboli tanısı ile hospitalize olan 214 hasta dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, fizik muayeneleri, laboratuvar bulguları, radyolojik görüntülemeleri, risk skorlamaları retrospektif olarak kayıt edildi. Otuz günlük mortaliteye etki eden faktörleri saptamak için tek ve çok değişkenli logistik regresyon analizleri yapıldı. Bulgular: Çalışmaya alınan 214 hastanın 108'i (%50.9) erkek idi, 41(%19.1) hasta ex oldu. Hastaların 27 (%12.6)'sinde hipokalsemi saptanmış olup hipokalsemisi olan 4 (%10.5) hasta ex oldu. Ex olanlarda charlson indexi (p<0.001), nötrofil (p=0.035), NLR (p<0.001), INR (p<0.001), BUN (p=0.01), AST (p<0.001), ALT (p<0.001), trop (p=0.004), pro-bnp (p<0.001), d-dimer (p=0.013), pabs (p=0.003), pesi skoru (p<0.001) istatistiksel anlamlı yüksek saptanırken hb (p<0.001), lenfosit (p<0.001), albümin (p<0.001), arter kan gazındaki bikarbonat (p=0.017) düşüklüğü istatistiksel olarak anlamlı saptandı. 30 günlük mortalitesi olan hastalarda Charlson komorbidite indexi yüksekliği (p<0.001), lenfopeni (p=0.017), albümin düşüklüğü (p=0.005), d-dimer yüksekliği (p<0.001) mortalitenin bağımsız prediktörleri olarak saptandı. Çalışmamızda ex olan hastalarda düzeltilmiş kalsiyum düzeyi istatistiksel olarak anlamlı saptanmadı (p=0.257). Sonuç: Hipokalseminin pulmoner embolide mortalite üzerine etkisini incelediğimiz çalışmamızda 30 günlük mortalitede hipokalsemi varlığı istatistiksel anlamlı olarak saptanmadı. Charlson komorbidite indexi yüksekliği, d-dimer yüksekliği, lenfopeni, albümin düşüklüğü mortalitenin bağımsız prediktörleri olarak saptanmış olup pulmoner embolide prognoza etki eden faktörleri saptamak için daha ileri çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: hipokalsemi, mortalite, pulmoner emboli