Bariyatrik cerrahiye yönlendirilen hastaların metabolik parametrelerindeki değişim, cerrahi öncesi korku ölçeği ve cerrahi sonrası yaşam kalitesi ölçeği ile değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KANUNİ SULTAN SÜLEYMAN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEVAL DOĞRU

Danışman: Ömür TABAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Küresel obezite salgını, günümüzde 2 milyardan fazla insanı etkileyen amansız ilerlemesini sürdürmektedir. Obezite birçok hastalığı beraberinde getirmekte olup tek çözümün kilo vermek olduğu düşünülmektedir. Yaşam tarzı değişikliği ve medikal tedavi her ne kadar uygulandığında etkili olsa da hastalar uygulamada problem yaşamakta süreç cerrahi seçeneğe ilerleyebilmektedir. Ancak hastalar kilo vermek isteseler de kimi zaman cerrahi korkularıyla başa çıkamamakta operasyondan vazgeçmektedir. Operasyon sonrası hastaların sadece kilo vermenin yanında aynı zamanda psikososyal, fiziksel ve cinsel yönden de pozitif yönde etkilendiği düşünülmektedir. Bu çalışmada bariyatrik cerrahi planlanan hastalarda cerrahi sonrası metabolik verilerdeki değişimi görmek, cerrahi önündeki engellerden biri olan korku sebeplerini irdelemek, operasyonun psikososyal, fiziksel, cinsel açıdan etkilerini incelemek ve komplikasyonlar ile ilgili fikir edinmek amaçlandı. Gereç ve yöntem: Çalışmamıza İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları, Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları ile Obezite Cerrahisi Polikliniği' ne başvuran obezite cerrahisi yapılan 188 hasta dahil edildi. Prospektif olarak yapılan çalışmamızda hastaların yaşı, cinsiyeti, eğitim durumu, mesleği, gelir durumu kaydedildi. Boy ve kilo ölçümleri yapıldı, VKİ hesaplandı., Hastaların glukoz, üre, kreatinin, AST, ALT, albumin, TG ve LDL sonuçları kaydedildi. Operasyon öncesi her hastaya cerrahi korku ölçeği anketi yapıldı. Bariyatrik cerrahi sonrası hastalar 1.,3. ve 6. ay rutin kontrollere çağrılarak kilo ve kan tetkikleri kaydedildi. 6. ay kontrolüne gelen her hastaya Obezite Cerrahisi Sonrası Yaşam Kalitesi Ölçeği anketi yapıldı. Bulgular: Çalışmamıza 168'i (%89.5) kadın 20'si (%10.5) erkek olmak üzere toplamda 188 hasta dahil edilmiştir. Hastaların yaş ortalaması 34.42±9.52 yıl, kilo ortalamaları 125.57±17.88 kg, VKİ ortalamaları ise 47±5 olarak elde edildi. Hastaların preoperatif glukoz, üre, kreatin, AST, ALT, albumin, TG ve LDL ölçümleri ile postoperatif 6. ay ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0.001). Hastalara uygulanan cerrahi korku ölçeğinden elde edilen ix ortalama puanlar kısa dönem, uzun dönem ve toplam puan olmak üzere sırasıyla 16.80±13.53, 16.60±14.10, 33.40±26.84 saptandı. Cerrahi korku ölçeği demografik verilerle değerlendirildiğinde yaş arttıkça cerrahi korkunun arttığı, kadınlarda erkeklere oranla korku düzeyinin daha yüksek olduğu görüldü. Eğitim düzeyi ile korku düzeyi arasında pozitif korelasyon saptandı. Cerrahi korku düzeyi ile VKİ değişimi arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Çalışmamızda kullanılan bir diğer ölçek olan yaşam kalitesi ölçeğinin puanı psikososyal alanda 33.01±4.91, fiziksel işlevde 25.78±6.05, cinsel yaşamda 18.73±5.71 olmak üzere toplam biyopsikososyal alt boyut puanı 77.50±11.73 olarak elde edildi. Komplikasyon alt boyutu ise 18.52±6.49 olarak saptandı. Hastaların cerrahi sonrası yaşam kalitesinde anlamlı artış izlendi. Vücut kitle indeksi azaldıkça yaşam kalitesinin arttığı saptandı. Sonuç: Obezite cerrahisi sonrası metabolik parametrelerdeki değişim yüz güldürücüdür. Hastaların bariyatrik cerrahi öncesi korku nedenleri hakkında fikir edinilmiş olup ameliyat öncesi bilgilendirme açısından göz önünde bulundurulmalıdır. Obezite cerrahisi sonrası kilo kaybı miktarından bağımsız olarak hastaların yaşam kalitesi belirgin artmıştır.