Ruh sağlığı okuryazarlık düzeyinin belirlenmesi ve etkileyen faktörlerin incelenmesi: Bursa ili örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, SAĞLIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EBRU ÇEVRE
Danışman: Fatma KANTAŞ YILMAZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, Bursa İlinde yaşayan 18 yaş üstü bireylerin ruh sağlığı okuryazarlık düzeyini ve etkileyen faktörleri tespit etmek amaçlanmıştır. Yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi, gelir gibi sosyo-demografik değişkenler ile ruh sağlığı okuryazarlığı, damgalama ve ruhsal hastalıklara yönelik inanç arasındaki ilişki incelenmiştir. Yöntem: Araştırmaya katılan 625 kişiye sosyo-demografik veri bölümü, Ruh Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği, Damgalama Ölçeği ve Ruhsal Hastalıklara Yönelik İnanç Ölçeği uygulanmıştır. İstatistiksel analizlerde; tanımlayıcı istatistikler, regresyon modeli, korelasyon modeli, frekans analizi, Cronbach Alfa katsayısı, Normallik Analizi değişkenler arası ilişkiler için hiyerarşik regresyon modeli ve Ramsey Analizi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların %66,9'unun kadın, %33,1'inin erkek olduğu tespit edilmiştir. Kadın katılımcıların RSO düzeyi anlamlı ve daha yüksek olduğu bulunmuştur. Erkek katılımcıların damgalama ve ruh sağlığı ile ilgili inançlar ölçütlerinin anlamlı ve daha yüksek puanlar aldıkları tespit edilmiştir. Damgalama ve RSO'ı arasında anlamlı ve negatif yönde, RSO ve ruh sağlığı ile ilgili inançlar arasında anlamlı negatif yönde ve damgalama ile ruh sağlığı ile ilgili inançlar arasında anlamlı ve pozitif yönde ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Ekonomik durumunu kötü belirten katılımcıların RSO düzeyinin, orta ve iyi bildirenlere kıyasla anlamlı olarak daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Regresyon analizi sonucu, damgalamanın, RSO ve ruh sağlığı ile ilgili inançlar arasında tam aracılık etkisi olduğunu göstermektedir. Sonuç: Bursa ili ruh sağlığı okuryazarlık düzeyinin değerlendirilmesi, RSO eğitim gereksinimlerinin saptanmasında güçlü bir araç olarak kullanılabilir. Sosyo demografik verilerin ruh sağlığını okuryazarlığında etkisi olduğu gözlenmiştir. Ruh sağlığı okuryazarlığının artması ruhsal hastalıklara yönelik inanç ve damgalamayı azalttığı sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Damgalama, Okuryazarlık, Ruh Sağlığı Okuryazarlığı, Ruhsal Hastalıklara Yönelik İnanç, Sağlık Okuryazarlığı