İç hastalıkları kliniğinde yatan hastalarda hipomagnezeminin prevalansı ve altta yatan nedenleri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HAYDARPAŞA NUMUNE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BARIŞ ŞAFAK YILMAZ
Danışman: Funda Müşerref TÜRKMEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Amaç: Magnezyum tıp dünyasında genellikle "göz ardı edilen iyon" olarak bilinir. Hipomagnezemi, hastanede yatan hastalarda sıklıkla karşılaşılan bir durum olmakla birlikte, hastaneye başvuran hastalarda rutinde magnezyum değerlerinin kontrol edilmesi yetersiz olabilmektedir. Ayrıca, serum magnezyumu düşük saptanan hastalarda, altında yatan nedenlerin aydınlatılması, ilişkili klinik durumların ve eşlik eden biyokimyasal özelliklerin saptanması da yetersiz kalmaktadır. Bu çalışmanın amacı iç hastalıkları kliniğine yatan hastalarda hipomagnezemi sıklığını, altta yatan nedenlerini ve eşlik eden biyokimyasal özellikleri saptamaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız retrospektif bir çalışmaydı. 15.03.2022-14.03.2023 tarihleri arasında, bir yıllık süreç boyunca Sağlık Bilimleri Üniversitesi Haydarpaşa Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi İç Hastalıkları kliniğinde yatan hastalar retrospektif olarak incelendi. Magnezyum replasmanı alan, magnezyum içeren ilaç kullanan, son dönem böbrek yetmezliği olan hastalar ve anamnezi alınamayan hastalar çalışmaya dahil edilmedi. Çalışmaya alınan hastaların hastanemizin bilgi yönetim sistemi üzerinden dosyaları incelenerek yaşları, kimlik bilgileri, protokol numaraları, hastaneye yatış nedenleri, yatış süreleri, taburculuk durumları, kullandıkları ilaçlar, kronik hastalıkları ve laboratuvar verileri karşılaştırmak üzere kaydedildi. İstatistiksel analizler için IBM SPSS25 programı kullanıldı. Bulgular: Hastaların %24,1'inde (n=128) hipomagnezemi saptanmıştır. Komorbidite durumu değerlendirildiğinde, hastaların %59,6'sında hipertansiyon, %43,2'sinde diyabetes mellitus, %27,4'ünde kronik böbrek hastalığı ve %23,3'ünde koroner arter hastalığı tespit edilmiştir. Hipomagnezemisi olan hastaların %72,7'sinde hipertansiyon, %60,2'sinde diyabetes mellitus, %32,8'inde kontrolsüz diyabetes mellitus ve %22,7'sinde malignite bulunmuştur. Hipomagnezemisi olan hastalarda hipertansiyon, diyabetes mellitus ve malignite oranları istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,05). Hipomagnezemisi olan hastalarda proton pompa inhibitörü, anjiotensin reseptör blokeri, metformin, tiazid diüretikleri ve takrolimus kullanım oranları hipomagnezemi olmayan hastalara göre daha yüksek olup istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,05). Hipomagnezemisi olan hastalarda lökosit, nötrofil, lenfosit, monosit, hemoglobin ve hematokrit düzeyleri hipomagnezemi olmayan hastalara göre daha düşük bulunmuş ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0,05). Hipomagnezemisi olan hastalarda e-GFR, total protein, sodyum, potasyum, düzeltilmiş kalsiyum ve klor düzeyleri hipomagnezemi olmayan hastalara göre daha düşük olup, üre, kreatinin ve serbest T4 düzeyleri daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Sonuç: Çalışmamız hipomagnezeminin yatan hastalardaki yüksek prevalansını ve multifaktöriyel doğasını ortaya koymuştur. Komorbid durumlar, farmakolojik ajanlar, akut ve kronik hastalıklar gibi çeşitli patofizyolojik faktörler, tek başına veya birlikte önemli bir rol oynamaktadır. Ayrıca, iç hastalıkları kliniğinde yatan hipomagnezemik hastaların çoğunda geniş bir yelpazede eşzamanlı asit-baz ve elektrolit bozuklukları gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Elektrolit Bozuklukları, Etiyoloji, Hipomagnezemi, İç Hastalıkları