Kanser hastalarının gereksinimlerine bütüncül yaklaşım
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FERDA UÇKUN CEYLAN
Danışman: Umut GÖK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kanser tüm dünyada ve ülkemizde insidansı giderek artan kronik bir hastalıktır. Hastalık süreci boyunca hastaların çeşitli gereksinimleri olmakta ve hastaneye başvurmaktadırlar. Bu süreçte hastaların sorunlarına bütüncül yaklaşım önemlidir. Karşılanmamış gereksinimlerin hastaların tedaviye uyumunu azalttığı, fiziksel ve psikolojik morbiditelere yol açabildiği bildirilmiştir. Bizim çalışmamızda farklı kanser türlerinde ve evrelerindeki hastalara bütüncül bir açıdan yaklaşıp gereksinimlerini gözden geçirmek amaçlanmıştır. Elde ettiğimiz sonuçlarla sağlık çalışanlarının kanser hastalarının gereksinimlerine karşı farkındalığını arttırma ve böylece hastaların distres düzeylerini azaltma konusunda yapılabilecek çalışmalara katkıda bulunma şansımız olabilecektir. Gereç ve Yöntem: SBÜ İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Onkoloji polikliniklerinde Şubat-Mart 2020 tarihleri arasında kanser tanısı almış 173 hasta çalışmaya alındı. Sosyodemografik bilgiler ve James Destekleyici Bakım Gereksinimlerini Belirleme Ölçeğini içeren anket formu yüz yüze anket yöntemi ile gerçekleştirildi. Gruplar arasındaki farklılıklar numerik değişkenler Mann Whitney u ve Kruskallwalllis, kategorik değişkenler ki-kare testi ile analiz edildi. Bulgular: Çalışmamıza 109'u (%63,01) kadın, 64'ü (%36,99) erkek olmak üzere toplam 173 hasta katılmıştır. Hastalarımızın toplam puanı 144 olan James destekleyici bakım gereksinimleri ölçeğinden aldığı puan ortalaması 36,13 bulunmuştur. Kadınların sağlık bakımı ile ilgili sorunlar ve bilişsel sorunlar harici bölümlerin hepsinde gereksinimlerinin istatistiksel anlamlı olarak erkeklerden yüksek olduğu saptanmıştır. Toplam puan ortalamalarına karşılaştırıldığında kadınların (p<0,01), 18-45 yaş aralığındakilerin(p=0,01) ve anne-babası bakım veren(p=0,048) grubun puanları daha yüksek bulunmuştur. 'Şu an sizin için en çok duygusal sıkıntı oluşturan şey nedir' sorusuna 'Destek Yoksunluğu' diyen grubun toplam puanı da daha yüksek bulunmuştur. (p=0,002) Sonuç: Sonuçlarımıza göre hastalarımızın karşılanmamış bakım gereksinimleri çok yüksek düzeyde değildir. Bununla birlikte hastaların fiziksel sorunlar haricindeki bölümlerde de sorunlar yaşadığı ortaya konmuştur. En çok karşılanmamış bakım gereksinimlerinin duygusal alanda olduğu görülmüştür. Kadınların kanser sürecindeki gereksinimleri erkeklerden daha yüksek saptanmıştır. Bu gereksinimlere sağlık çalışanlarının farkındalığı arttırılmalıdır. Anahtar Kelimeler: Kanser, Destekleyici Bakım, Distres