Panik bozukluğu olgularının elektroensefalografi (EEG) alfa dalgalarının gücünün ve asimetrisinin sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AZİZE BERİL YÜKSEL

Danışman: Sinan YETKİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Panik Bozukluk, dikkat, konsantrasyon, bellek, çalışma belleği ve yürütücü işlevler gibi bilişsel fonksiyonları etkileyen psikiyatrik bir bozukluktur. EEG alfa gücü, yukarıdan aşağı inhibitör kontrol sistemi ile ilişkilidir. Performans sırasında görevden ilgisiz uyaranlar alfa sayesinde engellenir. Bu sayede daha iyi bilişsel performans gösterilmesi sağlanır. Alfa gücündeki azalma, görevden ilgisiz uyaranları inhibe edememe sonucu, bilişsel performansta azalmaya neden olabilir. Bu çalışmanın amacı Panik Bozukluk (PB) olgularının EEG alfa güçlerini ve asimetrisini, sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırarak farklılık olup olmadığını incelemektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmanın yapıldığı tarihlerde, Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri polikliniğine ayaktan başvuran ve SCID-5 ile tanı konulan 30 PB olgusu ve 29 sağlıklı kontrol grubu çalışmaya dahil edilmiştir. Tüm katılımcılara Edinburgh El Tercihi Anketi, Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), Durumluk ve Sürekli Kaygı Ölçeği (STAI-1 ve STAI-2), Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği (MoCA) görüşmeci tarafından uygulanmıştır. Panik Bozukluk Şiddeti Ölçeği sadece PB olgularına uygulanmıştır. Katılımcılar, dış seslerden izole edilmiş bir odada, rahat bir sandalyede otururken istirahat halinde 5 dakika gözler kapalı ve 5 dakika gözler açık olmak üzere EEG kayıtları alınmıştır. 10-20 uluslararası sistem kullanılarak saçlı deride seçilen bölgelere (Fz, Cz, Pz, C3, T3, C4, T4, Fp1, Fp2, F3, F4, F7, F8, P3, P4, T5, T6, O1, O2, A1, A2) göre kayıt yapılmıştır. Kaydedilen EEG verileri MATLAB 2021a programına aktarılmıştır. Her kanalın alfa gücü değerleri Welch tekniği kullanılarak hesaplanmıştır. Bulgular: PB grubunun MoCA puanları, kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha düşük bulunmuştur. Her iki grubu karşılaştırdığımızda tüm elektrotlarda gözler açık ve kapalı iken alfa güçleri arasında anlamlı bir fark bulamadık. PB grubunda gözler açık iken FP1, FP2, F3, F4, F7, F8, T3, T4, T5, T6, P3, P4, C4, O2, CZ VE PZ elektrotlarındaki alfa güç değerlerinin, MoCA puanları arasında pozitif yönlü korelasyon tespit ettik. Alfa güç değerleri arttıkça, MoCA puanları da artmaktaydı. PB ve sağlıklı kontrol grubu arasında frontal ve parietal bölgede alfa gücü değerlerinde asimetri açısından anlamlı bir fark bulamadık. Sonuç: Bu çalışmada hasta ve kontrol grubu arasında alfa gücü ve asimetrisinde anlamlı bir fark saptanmmamıştır. PB olguları ve sağlıklı kontrol grubunun bilişsel değerlendirme testi (MoCA) puanları karşılaştırıldığında, PB olgularının puanları daha düşük bulunmuştur. Bu sonuca göre panik bozukluğunun bilişsel fonksiyonları etkilediğini düşünmekteyiz. İki grup arasında alfa gücü değerlerinde anlamlı bir fark tespit edemesek de, MoCA puanlarının alfa gücü değerleriyle pozitif korelasyon göstermesi alfa gücünün bilişsel fonksiyonlarla ilişkisi olduğu hipotezini destekleyebilir. Panik bozuklukta alfa gücünün ve asimetrisinin anlaşılabilmesi için daha çok çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.