2007-2015 yılları arası tüberküloz ölümlerinin araştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ATATÜRK GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MİNE OĞUZ

Danışman: Şeref ÖZKARA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma 1 Ocak 2007 ve 31 Aralık 2015 tarihleri arasında Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde tüberküloz tanısı ile yatmakta iken ölen hastaların dosyaları retrospektif incelenerek gerçekleştirildi. Sosyo-demografik özellikler incelendiğinde yaş ortalaması 57,15 ± 16,96, erkek, evli ve okur-yazar olanlar daha fazla bulunmuştur. Tüm olgular arasında işsizlik, inşaat işçiliği, maden işçiliği, şoförlük, çiftçilik gibi düşük sosyo-ekonomik düzey göstergesi olabilecek meslekler daha fazla olarak bulunmuştur. Olguların yarısından fazlasında en az bir ek hastalık mevcuttu. En sık görülen ek hastalıklar hipertansiyon, diyabet, malignite ve KOAH olarak bulunmuştur. Öksürük, kilo kabı ve balgam semptomları en sık doktora başvurma nedenidir. Laboratuvar değerlerinde genellikle albümin düşük, sedimentasyon yüksek ve CRP yüksek bulunmuştur. Olguların bakteriyolojik olarak doğrulanması oldukça yüksektir. İlaç duyarlılık testi yapılma oranı Türkiye verileri ile benzerdir. En fazla izoniyazid direnci saptanmıştır. Olguların çoğunluğu yeni tanı yayma pozitif akciğer tüberkülozudur. Olguların %8'ine tedavi başlanmadan ölmüş oldukları saptanmıştır. Tedavi verilen olgular içerisinde en sık yan etki hepatotoksisite olarak görülmüştür. TB hastalığı var iken ölüm sayısı 210'dur. Ölümlerin %15,7'sinin nedeni anlaşılamamıştır. TB dışı hastalık ya da nedenlerle ölenlerin sayısı 87 (%41,4)'dir. Doğrudan tüberküloza bağlı olduğu saptanan ölüm sayısı 90 (%42,9)'dır. En sık ölüm nedeni tüberküloza bağlı solunum yetmezliği (n=63) olarak bulunmuştur. 16 olguda tüberküloza bağlı masif hemoptizi ile ani ölüm gerçekleşmiştir. 11 olguda anti-TB tedaviye bağlı hepatotoksisite nedeniyle ölüm gerçekleşmiştir. Akut böbrek yetmezliği nedeniyle ölen olguların tümünde diyabet ve/ veya kronik böbrek hastalığı mevcuttur. 7 olgu akciğer kanseri nedeniyle ölmüştür. Çalışmamız, tüberküloz tanısının gecikmesi, anti-tüberküloz tedavini yan etkileri ve ek hastalıkların varlığının tüberküloz hastalarında ölüme neden olduğunu göstermektedir. Tüberküloz tedavi yan etkilerinin ve ölüm bildirimlerinin doğru ve eksiksiz yapılmasının ülkemizdeki tüberküloz verilerinin daha net olmasına ve toplumun korunmasına önemli katkıları olacağını göstermektedir. Ayrıca hekime düşen görev şüpheli durumlarda da bildirim yapmak ve otopsi istemektir.