Çocuk endokrin polikliniği'nde puberte prekoks ve prematür telarş tanısı alan hastaların verilerinin retrospektif olarak karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DİLAN KARAKUŞ
Danışman: Erman ATAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Puberte prekoks ön tanısıyla araştırılırken puberte prekoks ya da prematür telarş tanısı alan hastaların tıbbı hikâye, klinik, antropometrik, laboratuvar ve radyolojik özelliklerinin karşılaştırılması, yorumu ve puberte için risk faktörlerinin ve alternatif tanı araçlarının belirlenmesi Gereç ve Yöntem: Çalışmamız prematür telarş (Grup 1; n=50) ve puberte prekoks (Grup 2; n=65) hasta gruplarını karşılaştıran retrospektif olgu kontrol çalışmasıdır. Tanı anında grupların tıbbi hikaye, klinik, laboratuvar ve radyolojik kayıtları incelendi ve istatistiksel olarak karşılaştırıldı. Bulgular: Ailede puberte prekoks hikayesi olması Grup 2'de istatistiksel olarak Grup 1'e göre daha yüksekti (p=0.02). Erken puberte endişesiyle polikliniğe başvuran hastalarda görülen en sık şikayet meme büyümesi olarak saptandı. Vücut kitle indeksi pensentili Grup 1 olgularında istatistiksel anlamlı şekilde yüksekti (p=0.04). Olguların puberte prekoks açısından araştırma ve değerlendirme özelliklerine göre kemik yaşı (p=0.005), KY/TY oranı (p<0.001), bazal LH (p<0.001), bazal FSH (p<0.001), bazal E2 (p<0.001), uyarılmış (U) LH (<0.001), U FSH (p=0.02), U LH/FSH oranı (p<0.001) ve pelvik USG pubertal olması (p<0.001) Grup 2'de istatistiksel olarak anlamlı yüksekti. Bazal E2 yüksek olması (p=0.002, OR=1,3) ve pelvik USG pubertal olması (p=0.006, OR=30,3) puberte prekoks gelişimi için bağımsız öngörücü parametreler olarak bulundu. KY/TY≥1,17 (p<0.001, Alan=0.71), bazal LH≥0,5 mIU/mL (p<0.001, Alan=0.72), bazal E2≥11,62 pg/ml (p<0.001, Alan=0.80), U LH/FSH oranı≥0,38 (p<0.001, Alan=0,97) istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Sonuç: Çalışmamız gösterdi ki puberte prekoks için aile öyküsünün ve östrojen maruziyeti sorgulanması, bazal hormon değerlerinin çelişkili olmasından dolayı GnRH uyarı testi ile doğrulanması gerekmektedir. Yüksek bazal E2 ve pelvik USG'de pubertal bulguların olduğu olgularda ileri araştırma yapılarak değerlendirilmelidir. Sonuç olarak puberte prekoks ve prematür telarş arasında tıbbi öykü, klinik, laboratuvar ve radyolojik verileri arasında anlamlı farklar mevcuttur. Tanı koymada altın standart olan GnRH uyarı testi son literatürlere göre yerini korumaktadır. GnRH uyarı testine alternatif bir skorlama sistemi geliştirilebilmesi için daha kapsamlı, çok merkezli, prospektif çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Puberte prekoks, prematür telarş, endokrin, GnRH Yazar Adı : Dr. Dilan Karakuş Danışman : Prof. Dr. Erman Ataş