Üst gastrointestinal sistem kanamasıyla yatırılan 65 yaş üstü hastalarda etiyoloji ve skorlama sistemlerinin prognoz ile ilişkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANTALYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SÜHEYLA AYÇA GÜLENAY
Danışman: Ayhan Hilmi ÇEKİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Gülenay, S. A. Üst Gastrointestinal Sistem Kanamasıyla Yatırılan 65 Yaş Üstü Hastalarda Etiyoloji Ve Skorlama Sistemlerinin Prognoz İle İlişkisinin İncelenmesi. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Kliniği Tıpta Uzmanlık Tezi, Antalya 2017. Üst gastrointestinal sistem (GİS) kanaması özellikle 65 yaş üstü hastalarda önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. Yaşla artan ek hastalıklar ve ilaç kullanımı gastroduodenal toksisiteye neden olarak GİS kanamaya yol açabilmektedir. Yüksek riskli hastayı belirlemek için geliştirilen Blatchford, Rockall ve AİMS65 skorları sıklıkla kullanılmaktadır. Çalışmanın amacı üst GİS kanama ön tanısı ile başvuran 65 yaş üstü hastalarda etiyoloji ve skorlama sistemlerinin prognoz ile ilişkisini incelemektir. Çalışmaya, Şubat 2016 ile Mart 2017 tarihleri arasında üst GİS kanaması ön tanısı ile yatırılan 65 yaş üstü hastalar dahil edildi. Çalışmaya toplam 104 hasta dahil edildi. Ortalama yaşın kadınlarda 80,2±7,5, erkeklerde 74,6±6,9 olduğu tespit edildi. Hastaların 8'inde ek hastalık yoktu (%7.7), 25'inde 1 tane (%24) , 71 hastada (%68.3) ise 1'den fazla ek hastalık bulunuyordu. Hastaların 17'sinde ilaç kullanımı yok iken (%16.3), 58'inde 1 adet (%55.8), 29'unda 1'den fazla ilaç kullanımı (%27.9) mevcuttu. Transfüzyon ihtiyacı olan, yoğun bakım ünitesine yatışı olan, endoskopik tedavi yapılan, cerrahi tedavi ihtiyacı olan, ek komplikasyon gelişen, tekrar kanama gözlenen, mortalite gelişen hastalar yüksek riskli olarak kabul edildi. 84 hasta (%80.8) yüksek riskli olarak değerlendirildi. Yüksek riskli hastayı belirlemede Blatchford skoru > 8, Rockall skoru > 4, AİMS65 skoru >1 olmasının sırasıyla AUC değerleri (0,85; p<0.05), (0,79; p<0.001), (0,71; p<0.05); duyarlılıkları (%85.7, %73.8, %63.1), özgüllükleri (%75, %85, %75) olarak tespit edildi. Üst GİS kanaması olan hastalarda yaşla beraber ek hastalık ve kanamaya neden olan ilaç kullanımı artmaktadır. Yüksek riskli hastanın belirlenmesinde Blatchford, Rockall ve AİMS 65 skorları kullanılabilir. Blatchford skorunun yüksek riskli hastaların öngörülmesindeki duyarlılığı daha yüksek iken Rockall skorunun özgüllüğü daha yüksektir. Anahtar Kelimeler: Gastrointestinal kanama, yüksek riskli hasta, tekrar kanama