65 yaş ve üzeri bireylerde idrar kaçırma durumları ve etkileyen faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜSEYİN YILMAZ
Danışman: Seçil ARICA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: İstanbul Esenyurt Aile Sağlığı Merkezi'ne dahili nedenlerle başvuran 65 yaş ve üzeri bireylerde idrar kaçırma sıklığı ve etkileyen faktörlrin değerlendirilmesi. Hastalar ve Metod: 01 Eylül 2019 – 31 Aralık 2019 tarihleri arasında başvuran, yaşları 65 – 91 arasında değişen 369 hasta çalışmaya dahil edildi. Çalışmaya dahil olan toplam kadın hasta sayısı 195 ve toplam erkek hasta sayısı 174'tür. Bu hastalar idrar kaçıran ve idrar kaçırmayan şeklinde gruplandırılarak ICIQ-SF (International Consultation on Incontinence Questionnaire Short Form) yüz yüze anket formu uygulandı. Anket formunda demografik özellikler, özgeçmiş, soygeçmiş, ek hastalıklar, idrar kaçırma risk faktörleri ile ilgili anamnez bilgileri sorgulandı. Çalışmada elde edilen bulgular, Bağımsız Gruplar T Testi, Mann Whitney U Testi, Pearson Ki-Kare Test, Fisheer's Exact Ki-Kare Testi, Odds Ratio ve Rölatif Risk hesaplama ile istatistiksel anlamlılık açısından değerlendirildi. Bulgular: İdrar kaçıran olguların sayısı 182 ve idrar kaçırmayan olguların sayısı 187 olup, idrar kaçırma prevalansı %49,33 idi. İdrar kaçıran olguların yaş ortalaması 69,43± 6,02, idrar kaçırmayan olguların yaş ortalaması 68,39± 5,48 idi. İdrar kaçıran olguların %25,82'sinde sıkışma (urge) tipi, %18,11'inde stres tipi, %50'sinde miks tip, %3,29'unda reflex tip ve %3,29'unda da taşma (overflow) tip idrar kaçırma saptandı. Beden kitle indeksinde artış (p:0,043), eğitim düzeyi düşüklüğü (p:0,03), 24 saatten uzun süren zor doğum yapma (p:0,001), pelvik organ prolapsusu (p:0,0008), sık sık tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu geçirme (p:0,00001), genital operasyon geçirme (p:0,044), kabızlık (p:0,00003), bening prostat hipertrofisi (0,00063), Diyabetus Mellitus (p:0,032), Hipotiroidi (0,046) idrar kaçıran grupta anlamlı olarak daha yüksekti. Sonuç: İdrar kaçırma tüm dünyada olduğu gibi Türkiye'de de pek çok hastanın yaşam kalitesini hafif-orta derecede olumsuz olarak etkilerken, tıbbi yardım alma oranları düşük kalmakta ve özellikle artan yaş ile birlikte azalmaktadır. Hastalardaki utanma duygusu, idrar kaçırmanın yaşlanmanın doğal bir sonucu olduğu yanılgısı ve güncel tedavi seçeneklerinden habersiz olmaları düşük tıbbi yardım alma isteklerine yol açabilmektedir. Burada etkin bir sağlık servisi vermek için medyaya, sağlık politikası belirleyicilerine, tıbbi yardım servislerine, kaçırmaya yönelik tanı, tedavi ve bakım veren personellere de önemli görevler düşmektedir. Tıbbi tedavi almayan hastaların hastalığı ilerlemekte ve erken tedavi şansı azalmakta, daha karmaşık işlemlerin yapılmasını doğurmakta ve maliyet artmaktadır. Bu yüzden hastalar idrar kaçırmaya neden olan risk faktörleri ve önleyici tedbirler konusunda hekimler tarafından bilgilendirilmelidir.