Akut solunum yetmezliği ile acil servise başvuran hastalarda yüksek akımlı oksijen tedavisi ile standart oksijen tedavisinin etkinliğinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA GEDİKLİOĞLU
Danışman: Müge GÜLEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada akut solunum yetmezliği ile acil servise başvuran ve tedavide yüksek akımlı nazal oksijen tedavisi (YANKO) alan hastalarla, standart oksijen tedavisi (SOT) alan hastaların kan gazları ve vital bulgularındaki iyileşmenin, mekanik ventilasyon ihtiyacı gelişip gelişmediğinin, hastanede yatış sürelerinin ve prognozlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem: Çalışma retrospektif bir çalışmadır. Çalışmaya 01 Mayıs 2017 ve 01 Ağustos 2018 tarihleri arasında acil servise solunum yetmezliği nedeniyle başvuran hastane otomasyon bilgi sistemi ile dosya bilgilerine tam olarak ulaşılabilen 18 yaş üstü, takipneik (solunum sayısı>25/dk), hipoksemik (arter kan gazında PaO2<60 mmHg, SaO2<%92), başvuru anında tedaviye başlanmadan ve acil serviste takip edildiği süre içinde 1. ve 4. saatlerde arteriyel kan gazı değerlerine bakılan hastalar dahil edildi. Solunum yetmezliği olmasına rağmen farklı bir non-invaziv mekanik ventilasyon uygulanan hastalar, verilerine tam olarak ulaşılamayan hastalar, tedaviyi tolere edemeyen hastalar çalışma dışı tutuldu. Hastaların demografik bilgilerinin yanı sıra, eşlik eden hastalıkları, başvuru şikayetleri, acil serviste aldıkları tanılar, entübasyon ihtiyaçlarının gelişip gelişmediği, yatış yapılan yer (servis/ yoğun bakım), hastanede yatış gün sayısı ve hastaların sonlanım (acil servisten taburcu-yattığı klinikten taburcu-yattığı klinikte exitus) durumları standart veri kayıt formuna kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya 121 hasta dahil edildi. Çalışmaya alınan 121 hastanın 60'ı SOT alırken 61 hastaya YANKO tedavisi uygulandı. SOT tedavisi uygulanan hastaların 25'i kadın ( % 41,7), 35'i erkekti (% 58,3). YANKO tedavisi uygulanan hastaların 19'u kadın (%31,1), 42'si erkekti (%68,9). Bütün hastalara bakıldığında 75 (%62) hastanın başvuru şikayeti nefes darlığıydı. SOT tedavisi alan 21 ( %35) hastaya DKY tanısı konurken YANKO tedavisi alan 22 (%36,1) hasta KOAH atak tanısı almıştır. SOT alanların 43'ü hiperkapnik hastadan oluşurken YANKO tedavisi alan hastaların 46'sı hiperkapnikti. YANKO alan hastaların nabız, solunum sayısındaki azalma ve oksijen saturasyonundaki artış SOT alan hastaların değerlerine göre istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,001). YANKO alan hastaların arter kan gazı verilerindeki iyileşme SOT alan hastaların değerlerindeki iyileşmeye göre (PaCO2'yi belirgin oranda azaltırken, PaO2 ve pH değerlerini arttırmaktadır) istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,001). SOT tedavisi alan hastaların mekanik ventilasyon ihtiyacı gelişme oranı, YANKO tedavisi alan hastalara göre istatiksel olarak anlamlı derecede daha yüksekti (p<0,001). YANKO tedavisi ile SOT alan hastalar arasında hastane yatış gün sayısı ve mortalite oranı arasında istatiksel olarak anlamlı fark yoktu. Sonuç: Acil serviste akut solunum yetmezlikli hastalarda YANKO tedavisi SOT ile karşılaştırıldığında YANKO' nun endotrakeal entübasyon ihtiyacını azalttığı görüldü. Ayrıca PaCO2' yi, nabzı ve solunum sayısını belirgin oranda azaltırken, PaO2, pH ve SpO2 değerlerini arttırmaktadır. Hastane yatış gün sayısı ortalaması ve mortalite oranları her iki tedavi şekli için benzerdir.