Ceratocephala falcata (L.) pers. bitkisinin antioksidan ve antienflamatuvar aktivitelerinin araştırılması ve fenolik bileşiklerinin analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FARMAKOGNOZİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE SOY
Danışman: Mahfuz ELMASTAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Halk arasında romatizmal hastalıkların tedavisinde kullanılan fakat kullanım amacını destekleyen bilimsel araştırmalara rastlanmayan Ranunculaceae familyasından Ceratocephala falcata (L.) Pers. bitkisinin antioksidan ve antienflamatuvar aktivitelerinin bilimsel çalışmalarla değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntem: Bitkinin toprak üstü kısmından dekoksiyon, sulu etanol (%80), etil asetat ve hekzan ile ekstreler elde edildi. Ekstrelerin antioksidan aktiviteleri, DPPH• ve ABTS•+ radikalleri giderme aktiviteleri, CUPRAC ve FRAP indirgeme gücü aktivite analizleri ile değerlendirildi. Antienflamatuvar aktivite için COX-1 ve COX-2 enzim inhibisyon etkinlikleri analiz edilerek karşılaştırıldı. Kromatografik kantitatif analizi ile bitki ekstrelerinin fenolik bileşik içeriği tespit edilerek antioksidan aktiviteleri arasında ilişki kuruldu. İstatiksel analiz yapılarak deney bulguları arasındaki istatiksel anlamlılık değerlendirildi. Bulgular: En yüksek DPPH• ve ABTS•+ radikali giderme aktiviteleri sulu etanol (%80) ekstresinde tespit edildi. Sulu etanol (%80) ekstresinin DPPH• ve ABTS•+ radikali giderme aktiviteleri IC50 olarak sırasıyla 116,75±3,99 μg/mL ve 54,37±7,83 μg/mL tespit edildi. En yüksek CUPRAC indirgeme kapasitesi 0,743±0,055 mmol TEAC/g ekstre ile sulu etanol (%80) ekstresinde bulundu. En yüksek FRAP indirgeme kapasitesi gösteren 0,396±0,005 mmol Fe2+/g ekstre ile dekoksiyon ekstresi oldu. Fenolik bileşik analizinde klorojenik asit bileşiği hem sulu etanol hem de dekokosiyon ekstrelerinde yüksek oranda bulundu. 20 μg/mL konsantrasyonda en yüksek COX enzim inhibisyonu gösterenin hekzan ekstresi olduğu tespit edildi. Hekzan ekstresi %86,25±4,17 COX-1 inhibisyonu ve %88,19±4,22 COX-2 inhibisyonu gösterdi. Sonuç: Bitkinin sulu etanol (%80) ekstresi ve dekoksiyon ekstresinin yüksek bir antioksidan aktiviteye sahip olduğu gözlemlendi. En yüksek miktarda tespit edilen fenolik bileşik klorojenik asit oldu. Bitkinin hekzan ekstresinin ise yüksek antienflamatuvar aktivite gösterdiği tespit edildi.