Zehirlenme nedeniyle yoğun bakıma yatırılan ve ekstrakorporal tedavi alan hastaların retrospektif analizi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMED KAMİLOĞLU
Danışman: Ramazan KÖYLÜ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Acil servise zehirlenme ile başvuran ve 2008-2018 yılları arasında Acil Kritik Yoğun Bakım ve Acil Toksikoloji Yoğun Bakım'da takip edilen hastaları ekstrakorporal tedavi açısından incelemeyi planladık. Gereç Yöntem: 2008– 2018 yılları arasında acil servise zehirlenme nedeniyle başvuran ve Acil Kritik Yoğun Bakım ve Acil Toksikoloji Yoğun Bakım'da takip edilip ekstrakorporal tedavi alan hastalar dahil edildi. Hastaların şikayetleri, başvuru anındaki vital bulguları, özgeçmişleri, kan gazları, hematolojik ve biyokimyasal parametreler kaydedildi. Hastaların intoks etkeni, hastanede yatış süresi, mekanik ventilatör ihtiyacı, multi organ yetmezliği ve hastane içi mortalite gelişip gelişmediği kaydedildi. Hastaların aldığı ekstrakorporal tedavi türü, kaç kez ekstrakorporal tedavi aldığı, ilk 24 saatteki idrar çıkışı, ekstrakorporal tedavi komplikasyonu gelişip gelişmediği, ekstrakorporal tedaviye rağmen kronik böbrek yetmezliği gelişip gelişmediği ve eğer taburculuk olmuşsa taburculuk sonrası psikiyatri poliklinik başvurusu olup olmadığı kaydedildi. Bulgular: 152 hasta çalışmaya dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen hastaların yaşı ortanca(ÇA) 37,5(29) saptandı. Hastaların 88(%57,9)' i bayan, 64(%42,1) ü ise erkekti. Hastaların hastanede yatış ortanca(ÇA) 5(4) gün olarak değerlendirildi. Çalışılan olgulardaki ekstrakorporal tedavi seçeneği olarak 85(%55,9) tanesi hemodiyaliz, 7(%4,6) si ultrafiltrasyon, 31(%20,4) i hemoperfüzyon, 29(%19,1) u karbon filtre tercih edilmiştir. Ekstrakorporal tedavi komplikasyonu 4(%2,6) ünde gelişmiştir. 35 (%23) inde mekanik ventilatör ihtiyacı, 24(%15,8) ünde ekstrakorporal tedaviye rağmen kronik böbrek yetmezliği ,20(%13,1) sinde multi organ yetmezliği, 20(%13,1) sinde hastane içi mortalite gelişmiş; 53(%34,8) ü taburculuk sonrası psikiyatri poliklinik başvurusu yapmıştır. Hastaların hastaneye başvurusu esnasında hipotansiyonu olması, taşikardik olması ve erkek olması mortalite ve mekanik ventilatör ihtiyacı ile ilişkili bulundu.(p<0,05) Ayrıca kan gazı tahlilinden stewart metoduyla ölçümü yapılan SIG değerinin mortalite ile ilişkili olduğu gözlemlenmiştir.(p<0,0001) .Başvuru esnasında böbrek fonksiyon testi yüksek saptanan hastalarda kronik böbrek yetmezliği gelişimi arasındaki ilişki istatistiki olarak anlamlı bulundu.(p<0,05) Sonuç: Zehirlenme olguları günümüzde önemli mortalite ve morbidite sebebi olduğu için ciddi bir halk sağlığı sorunu olmaya devam etmektedir.Yaş yüksekliği ve böbrek fonksiyon testlerinde hastaneye başvuru esnasında yükseklik zehirlenme nedeniyle takip edilen ve iii ekstrakorporal tedavi alan hastalarda kronik böbrek yetmezliği gelişimi açısından önemlidir. Acil servis başvuru esnasında vital bulguların değerlendirilmesi mortaliteyi ve mekanik ventilatör ihtiyacını öngörmek açısından oldukça önemlidir. Aynı şekilde başvuru esnasında kan gazı, hematolojik ve biyokimyasal parametreler mortaliteyi öngörmede son derece önemlidir. Ayrıca kan gazı tahlilinden stewart metoduyla ölçümü yapılan SIG değerinin mortalite ile ilişkili olduğu gözlemlenmiştir. Zehirlenme nedeniyle acil servise başvuran bütün hastalarda kan gazı analizi kapsamlı bir şekilde yapılmalıdır.