Hemodiyaliz hastalarında serum timozin beta-4'ün frailite indeksi, kas kitlesi ve nütrisyonel parametreler ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZLEM MENKEN
Danışman: Serhat KARADAĞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Hemodiyaliz hastalarında malnütrisyon ve kırılganlık sık görülen durumlardan olup morbidite ve mortallite ile ilişkilidir. Timozin β4 (Tβ4), hasarlı dokuların onarımı, inflamasyonun baskılanması ve hücresel yenilenme gibi birçok fizyolojik süreçte görev alan çok işlevli bir peptittir. Bu çalışmada, hemodiyaliz (HD) tedavisi almakta olan hastalarda serum Tβ4 düzeylerinin frailite (kırılganlık), kas kütlesi ve nutrisyonel durum ile ilişkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Tek merkezli kesitsel bu çalışmaya, 78 erişkin HD hastası dâhil edilmiştir. Kırılganlık değerlendirmesi frailite (kırılganlık) indeksiyle, vücut kompozisyonu Biyoelektriksel İmpedans Analizi (BIA) ile, beslenme durumu CONUT skoru ile belirlenmiş; serum Tβ4 düzeyleri ise ELISA yöntemiyle ölçülmüştür. İstatistiksel analizler SPSS 28.0 for Windows programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 56.6 ±16.5 yıl olup, %42.3'ü kadın, %57.7'si erkektir. Tβ4 düzeyleri ile kırılganlık indeksi (r=-0.284, p=0.012) ve yaş (r=- 0.314, p=0.005) arasında anlamlı negatif korelasyon saptanmıştır. Ayrıca Tβ4 düzeyleri, diyaliz süresi (r=0.284, p=0.012) ve Kt/V (r=0.228, p=0.047) ile pozitif korelasyon göstermiştir. Kas kütlesi, CRP, CONUT skoru ve diğer biyokimyasal parametrelerle Tβ4 düzeyleri arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. Çok değişkenli analizde ise yalnızca yaş (p=0.003) ve kırılganlık indeksi (p=0.042), Tβ4 düzeylerini bağımsız olarak etkileyen anlamlı değişkenler olarak belirlenmiştir. Sonuç: Çalışmamızda, Tβ4 düzeyleri ile yaş ve kırılganlık arasında anlamlı bir ilişki saptadık. Elde edilen bulgular, Tβ4'ün özellikle yaşlı ve kırılgan bireylerde biyobelirteç ya da potansiyel terapötik hedef olarak değerlendirilebileceğini düşündürmektedir. Bu ilişkiyi daha iyi anlamak ve klinik uygulamaya taşıyabilmek için, daha geniş örneklemli ve prospektif çalışmalarla bu ilişki detaylandırılmalıdır. Anahtar Kelimeler: Timozin beta 4, Hemodiyaliz, Kırılganlık, Yaşlanma, Kas kütlesi, Biyobelirteç